ë¤ö[A¡} [>l¡ü\

ºàÛ¡ 28 ëÒ>¤Kã R¡àKã ³ÅàÒüP¡š ó¡àì¹

"àÒü> A¡àÚ>à ëW¡ÄàÒüƒKã ë³àì¹ t¡´•à "àÒü>>à Úàƒ¤à ³*}ƒà R¡àKã ³ÅàÒüP¡³ šå¹Aá¤à ³tå¡} ³¸à@µàƒà ³Jà t¡à>à Ѷ[NÃ} ët¡ïKìƒïì¹ ÒàÚ¤Kã šàl¡ü ó¡}¤ƒKã 11Ç¡¤à "àÎà³ ¹àÒüó¡ºÎ>à ëW¡A¡[Å> ë=ï¹à} ëºïJ;šƒà R¡[Î ºåšà ºàÛ¡ 28 ëÒ>¤Kã R¡àKã ³ÅàÒüP¡š ó¡à¤à R¡ì´Ã ÒàÚ[¹¡ú 

[Ñš[¹Wå¡&º [ºƒ¹ ƒºàÒü ºà³à Òü´£¡àºƒà ºàB¡ìƒï[¹

ëÑzt¡ K¤>¢ì³”z>à Úè´¬å *Òüƒå>à [šá "³Îå} Òàì³¢à[>ƒà Úè´£¡³ *Òü¹Kà =à "[ÎKã 18 ƒKã  [Î[t¡ A¡>쮡X@ƒà >å[³; >ã[> šàR¡ì=àB¡ìƒï[¹¤à Òü”z¹ì>Îì>º =àB¡ã A¡>®¡ì¹Xt¡à Źç¡A¡ Úà>¤à [Ñš[¹Wå¡&º [ºƒ¹ ƒºàÒü ºà³à Òü´£¡àºƒà ºàAáK[> ÒàÚ[¹¡ú

&³Îå>à K¤>¢ì³”zt¡à šè} 48 Kã ³t¡³ =àìJø

2015 ƒà &³ [š &Î [Î>à [ƒšå[t¡ [ƒì¹v¡û¡¹ (yàÒü줺 [¹ÎàᢠÒü>[Ñzt塸t¡) ëšàÑzA¡ãƒ³A¡ J>[J¤à &>[\ [šìA¡Å¬¹ [Î}Ò¤å A¡[´¶Ñ•à¹ [t¡ šàî³>à ³¹ã íº>ƒ¤à "³Îå} Ç¡îAá íºt¡¤à ëW¡ W¡à} J¹ƒà Úè´£¡³ *Òü¹Kà 2017 A¡ã "KÑz 1 ƒà &ìšàÒü”zì³”z šã¤à R¡´Ãì¹àÒü ÒàÚ>à *ƒ¢¹ "³à ë=àA¡[J¡¡ú

"R¡à}Òº íÅì¹} ³>à Òüì¤à[šÅA¡t¡à ºà씂àA¡ìJø

=à t¡¹ç¡A¡ t¡¹ç¡A¡ íº¹Kà ëó¡àR¡¤à [ºt¡ì¹[¹ \ì>¢º ³šàl¡ü>à Åã@ƒå>à R¡[Î [ƒ &³ A¡ìº\ ëA¡´šÎt¡à íº¤à 냤 [ºt¡ì¹W¡¹ ëΔz¹ƒà ³[ošå¹ã íÅì¹}Kã >å[³; šàR¡ì=àA¡ìJø¡ú

šå[ºÎA¡ã & &Î "àÒü "³à ÎìÑš@ƒ ët¡ïìJø

ëÑzt¡ K¤>¢ì³”z>à ëÅgà-=å³\à ³åx;>¤à W¡R¡[ÅÀA¡šà ëJàR¡=à} "³à *Òü>à &[”z A¡¹šÎ> ëκ [º}J;Jø¤à ³tå¡} R¡[Î ëÅgà-=å³\Kà ³¹ã íº>>à Aå¡´¬ã šå[ºÎA¡ã & &Î "àÒü "³à ÎìÑš@ƒ ët¡ïìJø ÒàÚ>à ëκ "[ÎKã ëW¡ì¹àº "³>à ÒàÚ[¹¡ú

KàØl¡ãKã =àl¡ü  ³³º ºåšà 2 ëÒÄà Ò”‚ì¹

*ìt¡à ó塸&º[Å}Kã &GàÒü\ ƒå¸[t¡ Ò”‚[J¤Kà ëºàÚ>>à ëšìyຠ[ºt¡¹ "³ƒà ºåšà 2.5 "³Îå} [ƒ\º [ºt¡¹ "³ƒà ºåšà 2.25 Ò”‚ìJø¡ú

>åšã ³à>¤ã >åšà[Å}>à JåÄàÒüKã W¡;>¤ã R¡àB¡ƒ¤[>– ëA¡ [Î [š-ëšøàìKø[Τ

>åšã ³à>¤ã >åšà[Å}>à JåÄàÒüKã W¡;>¤ã R¡àB¡ƒ¤[> ÒàÚ¤à ¯àó¡³ ëA¡ [Î [š (&³ [Î)-ëšøàìKø[Τ>à =´Ã[Aá¡ú

[¹³Ît¡à ëƒàv¡û¡¹ Å๴¬à "³à ó¡àì¹

[¹³Î ([¹\ì>º Òü>[Ñzt塸t¡ *¤ ë³[ƒìA¡º ÎàÒüìXÎ) ëÒà[Ñšt¡àºKã KàÒü[> ¯àƒ¢t¡à ëƒàv¡û¡¹ Åà¹Kà ">à¤à ëÚ}º´¬à >åšà "³à ó¡à¹Kà šå[ºÎt¡à [ÅÄìJø¡ú

³ã 6 ºåšà ëA¡à[t¡ 1.79 ëºà³Kã Î>àKà ëA¡àÄ>à ó¡àì¹

[Å}\î³ šå[ºÎ ëÑzÎ>Kã ³>å} W¡>¤à Òü´£¡àº &Ú¹ìšàv¢¡Kã R¡[Î >å}[=º šè} 1.30 ëºà³ t¡à¤ƒà &Ú¹ Òü[”z[ºì\X Úå[>; A¡Ñz³ [ƒ[¤\> Òü´£¡àºKã [t¡³ "³>à ³ã t¡¹ç¡A¡ ºåšà ëA¡à[t¡ 1.79 ëºà³Kã Î>àKà ëA¡àÄ>à ó¡àì¹ ÒàÚ[¹¡ú

ë³A¡à[>A¡ "³à ó衹´¬ƒKã íº[Jì‰

³àìºà³ ³Jà íºA¡àÚƒà íº¤à ¯àA¢¡ìÅàš "³ƒà ë³A¡à[>A¡ *Òü¤à "³à >åšà ">ã>à ó衹´¬ƒKã ºàÚA¡Ä¤à R¡³ƒ>à [ÅìJø¡ú ³ã[Å "ƒåKã ³t¡àR¡ƒà ëW¡Ä¤[Å} ó¡àK;>¤à W¡ãó¡ [³[>Ñz¹ƒà ¯àA¡;ìJø¡ú 

[Ѭ[³} šèºƒà #¹àA¥¡ƒå>à >åšà³W¡à "³à [Åì¹

Òü´£¡àº šå[ºÎ ëÑzÎ>Kã ³>å} W¡>¤à Jå³> º´šàv¡û¡à íº¤à [Ѭ[³} šèºƒà #ì¹àÒü¤à ºàA¡šà >åšà³W¡à "³à #¹àA¥¡ƒå>à [Åì¹ ÒàÚ[¹¡ú

κàÒü Køç¡š>à [ƒšàt¢¡ì³”z[Å} ë³à[>t¡¹ ët¡ï¤à Úà¤à ëšøàì\v¡û¡ "³Kã &³ * Úå "³à ÎàÒü> ët¡ïìJø

ët¡àR¡à> ët¡àR¡à>¤à [ƒšàt¢¡ì³”z[Å}>à šàÚJ;[º¤à ëšøàì\v¡û¡[Å} ë³à[>t¡¹ ët¡ïƒå>à ³ãÚೃà JR¡Ò>¤Kà ëºàÚ>>à K¤>¢ì³”z "³Îå} ³ãÚà³Kã ³¹v¡û¡à íº[¹¤à ëKš "[Î ë³>J;šà Úà¤à ‘*>ºàÒü> ëšøàì\v¡û¡ ë³ì>\ì³”z &@ƒ Òü®¡àºå&Î> [ÎìÑz³’ ÒàÚ¤à ëšøàì\v¡û¡ "³à κàÒü Òü>ìó¡àìt¡A¡ šøàÒüì¤t¡ [º[³ìt¡ƒ, A¡àÒüì>àÎ [¤[\ì>Î ëÎàºåÎ> šøàÒüì¤t¡ [º[³ìt¡ƒ "³Îå} Îå³àìt¡à ëNÃà줺 ët¡ìA¥¡àìºà[\ šøàÒüì¤t¡ [º[³ìt¡ƒKã ³¹v¡û¡à &³ * Úå "³à R¡[Î ÎàÒü> ët¡ïìJø¡ú

&³ìšÃà[Ú 1056 A¡ã Îà[¤¢Î Å}ìƒàA¡ìJø

³[ošå¹ K¤>¢ì³”zA¡ã "๠[ƒ &@ƒ [š "๠(¹ç¡ì¹º [ƒì¤ºšì³”z &@ƒ še¡àÚ[t¡ ¹à\) [ƒšàt¢¡ì³”z>à R¡¹à} ë=àA¡[J¤à *ƒ¢¹ "³Kã ³tå¡}ÒüÄà [ƒšàt¢¡ì³”z "[ÎKã AáàÎ-2¡ƒKã ëÒï¹Kà AáàÎ-4 ó¡à*¤Kã &³ìšÃà[Ú 1056 A¡ã Îà[¤¢Î W¡Òã "³à (W¡Òã "[ÎKã ³àW¢¡ 1 ƒKã ëÒï¹Kà Òü} 2018 Kã ëó¡¤øå¯à¹ã 28 ó¡à*¤à) Åà}ìƒàA¡ìJø ÒàÚ[¹¡ú

Our Contact Info

 

Tel.No: +91-385-2459175

Fax No: +91-385-2442981

Emailsnews@poknapham.in

poknaphamdaily@rediffmail.com

poknaphamdaily@yahoo.co.in

Articles

ÒãƒàA¡³>àKã ëšà;º³ í³ =àƒå>à ³àR¡Ò>¤à – "àÒü@ƒà ³ã;ìÚ} "³à

Ò@ƒA¡-³¹A¡ šàl¡ü-ëW¡[Å}ƒà ÒãƒàA¡³>àKã ëšà;º³ ó¡àK;tå¡>à í³ =àìƒàv¡ûå¡>à ³àR¡Ò>[J¤Kã šàl¡ü Úà´•à ëó¡àR¡>¹A¡Òü ³ƒåKã ë=ï¹³ƒå šàÚJ;[º¤ƒå ë³[ƒìA¡º [ƒšàt¢¡ì³”zA¡ã ³Jàƒà ó塃 ëÎó¡[t¡ [ƒšàt¢¡ì³”z "³[ƒ [ƒ[Ñ|v¡û¡A¡ã ó塃 ëÎó¡[t¡ &ƒ[³[>ìÑ|ÎÄà šàÚJ;šà ë=ïƒà}[> ÒàÚ>à ÒàÚ¡ú "ƒå¤å Ò@ƒA¡-³¹A¡ šàl¡ü-ëW¡ƒà í³ =àƒå>à ³àR¡Ò[À¤à ÒãƒàA¡³>àKã ëšà;ì=àA¡[Å}ƒà W塹硚, 뤹ã, [ÎKà¹P¡´¬à í³Jè ë=àA¡Ò>¤à ÒãƒàA¡ ³>à W¡àA¡šKã í³Jè A¡à³ì=àA¡šà ÒãƒàA¡³>àKã ëšà;º³ "³v¡à Úà*ƒ¤P¡³ ët¡ïÒü¡ú


³t¡à "³[> ³t¡³ìÎ

"*>¤à íºt¡¤à Jå>àÒü íº¤à ëÒï>ìƒ, ó¡>à ëÒà}¤ƒå[> šà´•[¹¤[Î

ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

ë>à=¢ ëA¡à[¹Úàƒå ³à캳Kã º³ "Úà´¬>à Úà´•à ó¡;t¡>à ÒàÚî>¡ú ºàÒü >ã}¤à Úà샡ú ëW¡ì>º ³Úà³ ëÚ}¤à Úà샡ú šàJR¡ *Òüì¹à, íºÅà¤ã *Òüì¹à ų A¡A¥¡ã}¤à ³*}ƒà A¡A¡šà Úà샡ú íº¤àB¡ã *Òü>à šã[¹¤à "A¡A¥¡¤à ÅW¡àƒåKã ¯à}³ƒà A¡Aá¤[ƒ íW¡¹àA¡ ó¡}[R¡¡ú "àì³[¹A¡à> [\> ëÅ;šà Úà샡ú ëA¡àA¡à ëA¡àºà =A¡šà Úà샡ú ¤àÒü¤º šàÚ¤à Úà샡ú ³[Î>à ó¡;t¡¤à *Òü>à šàl¡üì=àA¡[š¤Kã ¯à[>¡ú


ëJàÒüÒムt¡ãºÒà; ÒãƒàA¡ Úà*¤ ë=}>¹A¡š

Ò[Ú}ìJàÒü "Îã í¤K¸à[>A¡[Î}> Úà´• A¡Ä [=[\[À¤ [\¤ ³Jº "³>ã¡ú ³à캳 "Îã Jè;ìγ> =àìƒà¹A¡š A¡à¹ì¤à>ƒàÒü *A¡ÎàÒüƒ> ÎàK;ÒÞƒ[K ë=à¹A¡[º¤ #[Î}->å}[Î;[A¡ "ìÒà}¤ "Îã> Ò[Ú}ìJàÒü[K šå[XƒÎå "A¡àÚ¤ šã[¹¡ú


W¡Òã 70 Ç¡¹A¡šKã A塳*> ºàA¡šƒà íº[J‰¤à ³¹ê¡š "îÒ¤³ Ÿ೤å >ã}[Å}ƒå>à Jèìƒàº t¡³\¤à

ë³¹à =à>à ëJà}ìƒàÒü¹A¡šƒà [>}[Å}ƒå>t¡à íºìÒï¹Kƒ¤à íÅÅA¡šà íº[J‰¤à "îÒ¤³ Ÿà³

[>}ìR¡à´¬³ P¡oW¡@ƒø [Î}Ò
A¡àl¡üR¡´Ãì¹àÒüƒ¤à "³[ƒ ëJàÚ=å´Ã¤à Îå¹Kã ëJàìgº>à íºìt¡}º¤à íº[J‰¤à íÅÅA¡šà, íŹà}¤à "îÒ¤³ Ÿ೤å W¡Òã Jè[ƒ}Kã ë³¹à =à>à ëJàR¡ìƒàÚ¹A¡šKà Òüì¹àÚ>>à ƒã¯àºã, ëKइý¢¡> šè\à, [>ìR¡àº W¡àìB¡ï¤>à ºàA¡šƒà A¡àl¡ü¤à >àÒü¹ì¹àÒü¡ú & "àÒü "๠Òü´£¡àºKã ‘=à "[ÎKã #îÅKã ë=ï¹³ƒà’ ºà씂àA¡[J¤à ³[ošå¹ Åã>-=å}>à ³ãÚà´•à šà´•>à t¡àÄ[J¤à, ‘‘Åè³àR¡ Jè[ƒ} ë³¹à ¯à, =àl¡üî³ šì¹} ƒã¯àºã’’ ó¡\Jø¤à >ã}[=Jø¤à íÅì¹}¤à- ëÎà¹àì¹>Kã ³ìÚv¡û¡à R¡[ÎÎå [Ò}[º¡ú 


JåU} íºR¡àB¡ã ³ãJºƒÎå íšÅà íÒ=>¤à

®¡à¹t¡A¡ã ³ãÚà³ íºR¡àv¡û¡à J«àÒüƒKã W¡àl¡ü¤à íºR¡à[A¥¡ ÒàÚ¤Kã ³¹³ JåU} íºR¡àB¡ã ³ãJº>[>¡

ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

®¡à¹t¡A¡ã JåU} íºR¡àA¡ "[Î íº¤àA¡ W¡àl¡ü¤[>>à ³ãÚà³Kã "šà´¬ƒà Úè´£¡³ *Òü¤à ÒàÚ¤ƒå *Òüì=àìv¡û¡¡ú ³¹³[ƒ ëÑzt¡A¡ã ³ã×;[Å}>à JåU} ³ãÚà³Kà >A¥¡>à ë=}>¤à, "¯à;-"šà t¡àÄ-t¡ãA¥¡¤à R¡´•ìƒ¡ú ³[Î>à ³¹³ *Òüƒå>à JåU} íºR¡àv¡û¡à ³ã;ìÚ} W¡àl¡ü>à =[´Ã¤[>¡ú íºR¡àA¡ "[Î [¤ [Î 300 ƒà "=¢ÅàÑ|ƒÎå ³[ÎKã ³¹ç¡ *Òü¤à "³Îå} ³[ÎKã íºR¡àA¡ ët¡v¡û¡-A¡àÚƒ>à "ƒå³ W¡;=¹A¡Òü¡ú ë³ï™¢¸ Òü´šÚใà [>}ì=ïKã íºR¡àA¡ ³Jàƒà íºt¡¤à "³v¡à Úà*샡ú "ƒå¤å JåU} íºR¡àA¡ "[Î[ƒ JåU} ³ãÚà³Kã "šà´¬ƒå ³>ã} t¡³ÒÀ´¶ã¡ú JåU} ³ãÚà³Kã ³ã×; JåU} ³ãÚà´•à Jg¤[>¡ú 


ëA¡àA¡ R¡à*¤à

ƒà. &> ‹ì>Ŭ¹ [Î}Ò

ëA¡àA¡ R¡à*¤à (Dizziness) ÒàÚ¤[Î ³ã; ³³[ÅÀKà Úà´•à ët¡>¤à ³t¡³ƒà ëA¡àA¡ R¡à*ƒå>à tå¡ìK ó¡à*¤à ët¡ï¤à "³Îå} "ìA¡àÚ¤Kã ëšà;[Å} $}¤à (ÒàÒü¤à) >;yKà ³ã*Òü ³Åà³A¡ $}¤ìƒï>à ët¡ï¤¤å JR¡î>¡ú


JR¡t¡à t¡à[ÅÀA¡šà ë>à}Kã #W¡à*>à ëÎ๤å} "³Îå} R¡àt¡à>Kã Jågà[Å} W¡àA¡ t¡àR¡¤Kã "¯à¤à ³àìÚàA¥¡Kìƒï[¹

³ã*Òü¤Kã šå[XKà ³ìÒïÅàKã íº[¹¤à l¡ü³}-¯à³} "³[ƒ ë>à}\å->å}ÅàKà "ìW¡;šà ³¹ã íºî>¡ú ë>à}\å->å}Åà "[Î ¯à;šÎå Úàìƒ ëÒ>¤Îå Úà샡ú "³ì¹à³ƒ>à JR¡t¡à t¡à¹A¡šà ë>à}ƒKã *Òü¹A¡šà #W¡à* "³[ƒ #W¡à*>à šå=¹A¡šà ëšà;º³ A¡Úà>à 'ìJàÚƒà "³àR-"t¡à A¡Úà ë=àA¡Ò[À¡ú 


³à캳ƒà *K¢à[>A¡ ëºïl¡ü-š=àš "³[ƒ ëÚºìÒï¯à¹ã J¹à

&> [‹ì¹> [Î}Ò
[ƒšå¸[t¡ [ƒì¹v¡û¡¹ &[Kø ([¹t¡Úàƒ¢)

*K¢à[>A¡ ëºïl¡ü-š=àš ÒàÚ¤à "[Î ³ìÒïÅàKã Jºƒà "³[ƒ ³à캳Kã =¯àÚ šà>¤à Jè[ƒ}³v¡û¡à "A¡àÚ¤à šãƒ¤à ëºïl¡ü-š=àš "ƒå¤å JR¡î>¡ú ëºïl¡ü-š=àš "[Î ëÒï[\A¡ ëÒï[\A¡³A¡ ³à캳Kã W¡à*J;º[Aá¤à íº¤àA¡ A¡Úàƒà Åã[\Ä[¹¤à ¹ÎàÚ>Kã ³ìt¡R¡>à šàR¡ì=àA¡šà ëºïl¡ü A¡àR¡ìºà> A¡Úà "[ÎKã ³àìÚàv¡û¡à šàÚJ;šà ë=ï¹³ "³[>¡ú


"àÒü>Kã íW¡¹àA¡!
¯àìÚ>ÅR¡>à $;º[Aá, A¡³ìƒïÒü ët¡ïìJàƒ>à

ƒà. ëW¡à}=à³ >ì¹@ƒø [Î}Ò, &ƒì®¡àìA¡t¡

Ò@ƒA¡ šàl¡ü-ëW¡ƒà "àÒü>Kã ³tå¡} ÒüÄà íW¡¹àA¡ ó¡}Ò>[J¤à ëA¡Î J¹à ëó¡àR¡ƒå>à Úà*¹A¡[J¡ú ³³àR¡ƒÎå ÒüÚà* Úà*[Jƒ¤[ƒ >ìv¡¡ú [Ò}>à [Ò}>à "[ŤP¡³ *ÒüÒ>Jø¤ã >åšãKã ÒüA¡àÚJå´•¤à šè´¬à ³àR¡Ò>Jøƒå>à ÒüA¡àÚ [ó¡¹ê¡A¡ J峃å>à [Ò}ƒå>à íº¤Kã ¯àÒ씂àA¡ íºÒ@ƒø¤ã J胳 *Òü>à l¡üì³àì¹àA¡ ëÚà>¤ãKã ëA¡Î, >åšãKã ÑHåþº "³ƒà ³îÒì¹àÚ *Òü¤ã "³Kã ëA¡Î>[W¡}¤à J¹à¡ú


*γà [¤> ºàìƒ> "³Îå} ³ÒàB¡ã ëºàÚ>¤ã >à\¯à

 

=à J¹Kã ³³àR¡ƒà *γàKã [³[ºt¡¹ãKã ³ìA¡àA¡ A¡´¶à@ƒ¹ "¤å Òó¡Î>à ³ÒàB¡ã ³W¡à >åšã Jà[ƒ\à, *γàKã ³W¡à>åšà ë³àÒ´¶ƒt¡à ºåìÒà}¤à ³t¡³ƒà A¡à@ƒàÒà¹Kã ë=àÒüìƒàA¥¡à =à\>ã}R¡àÒü *Òü¤à \ì>¢[ºÑz "º \[\¹àƒà Úå>àÒüìt¡ƒ ëÑzt¡Î>à "àó¡Qà[>Ñzà@ƒà ÒüAå¡Òü Aå¡Òüƒ>à ºà@ƒà¹B¡ìƒï[¹ ÒàÚ¤[Î ³àR¡ì\ï>>à JR¡ÒÀA¡[J¡ú ³[ÎKã ³Jà t¡à¹A¡šƒà "³åA¡ "º A¡àÒüƒà>à ³[Î ë=àA¥¡¤à Åã[À "³Îå} "àì³[¹A¡à>[Å}>à "Îå´•à ºàA¡šƒå "º A¡àÒüƒà>à šà´¶ã ÒàÚ>Îå ³ÒàA¥¡à ³Jà t¡à>à ÒàÚ¹A¡[J¡ú


JåU} íºR¡àB¡ã ³ãJºƒà "ìÒ>¤à W¡à[ƒ}

JåU} íºR¡àA¥¡à ëºàÒü[\-ëºàÒüÚà ëA¡à>[ÅÀKà šàA¡-ÅÄà W¡à*J;šà šå¹B¡ƒ¤[>

ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

JåU} íºR¡àB¡ã ³Åã} Úà³Jø¤à ³ãJº, ³[Îƒà ³ãÚà´•à ³Åã} Úà³Jø¤à ³R¡à ó¡àºKã (še¡àÚt¡) ³ã×;[Å} JÀA¡šƒå>à ®¡à¹t¡[Î J«àÒüƒKã W¡àl¡ü¤à ³ãÚà³ íºR¡à[A¥¡ ÒàÚ>à ³à캳ƒà JR¡>[¹¤[>¡ú ³ãÚà³ íºR¡àv¡û¡à šàR¡ì=à[Aá¤à ³ãJº "[Î íº¤àB¡ã =àv¡û¡à (ë>ìÑ•º ëºì¤º) &³ [š [šKã ³ãJº (ó¡³ìƒïì¹>), ³>å} íº¤àB¡ã (ëÑzt¡A¡ã) =àv¡û¡à &³ &º & (ó¡³ìƒï) "³Îå} JåU}Kã =àv¡û¡à šø‹àÄ[W¡}¤à (JåU}ìA¡àA¡) ëºàÚ>>à šà>àó¡à>Kã ([ƒ[Ñ|v¡û¡A¡ã) ³ã×;[Å} J>¤[>¡ú


Òàt¢¡ &ìt¡A¡
ÒüÅà Òü=”zà R¡àÒü¤à ³t¡³ƒà Òàt¢¡ &ìt¡A¡ ët¡ï¹Aá¤[ƒ A¡[¹ ët¡ïKƒìK?

ƒà. ëÛ¡[y³Úè³ A¡àºà [Î}Ò
šø[Î샔z, ³[ošå¹ Òàt¢¡ ëA¡Ú๠ëÎàÎàÒü[t¡

ÒüÅàKã W¡Òã 50 ëÒÀAá¤à ³t¡³ƒà 'ìJàÚKã ÒüÅàƒà Òàt¢¡ &ìt¡A¡ "[Î ë=àAáA¡šà ÚàÒü¡ú íº[¹¤à ³ó¡³ "³ƒà "³[ƒ A¡¹´¬à ³t¡³ƒà ë=àAáB¡ƒìK ÒàÚ¤ƒåÎå ÒàÚ¤à R¡³ìƒ¡ú "ƒå¤å ºàÒü¤A¡ =ã¤[ƒ "³[ƒ Úà´•à >å}R¡àÒüt¡¤à ³*}ƒà ÒüÅà Òü=”zà R¡àÒü¹¤à ³t¡³ƒà ë=àAáAá¤[ƒ 'ÒàA¥¡à A¡[¹ ët¡ïKƒìK ÒàÚ¤ƒå JR¡[\>[¤¤ƒà A¡àĤà *ÒüK[>¡ú


ëA¡àÒüºàÎ ³=B¡ã t¡ã씂öàA¡

"KÑzA¡ã t¡à¹ãJ 21 Kã "Úè[A¥¡¡ú ³ìÒïÅàP¡³ 'ìJàÚ A¡}ºàKã ë>à}Wå¡š ë=àR¡ ³šàƒà íº[¹¤à yà[ó¡v¡û¡ "àÒüìº@ƒƒåƒà =å}ºì¹¡ú ³ó¡³[΃à 'ìJàÚ ët¡àR¡à>-ët¡àR¡à>¤à ³àîA¡ƒKã ºàA¥¡¤à ³ã*Òü ó¡>à Úà´•à šèìÀ¡ú ³[Î ÒàÄ[ƒ 'ìJàÚ "׳Jv¡û¡à šèÀ´¬[>¡ú ³ó¡³[Îƒà šèÀ[¹¤[Î "ÚèB¡ã ¯à[A¡}ƒà >àÒüìt¡à³ ë=àA¥¡¹A¡šà R¡àv¡û¡[>¡ú


Åà³å ¯à¹ç¡³ [>}ì=ï ¯à¹ç¡³ –
¯àìÚ>ÅR¡Kã ‹³¢ [¤W¡à¹ "³[ƒ >åšã ³=v¡û¡à ¯àìÚ> [¤W¡à¹

ƒà. ëW¡à}=à³ >ì¹@ƒø [Î}Ò, &ƒì®¡àìA¡t¡

Ò@ƒv¡û¡à [º}J;[J¤à &[ƒìÑ•º ëÎÎX \\ ó¡àÑz¢ ëyA¡ ëA¡àt¢¡ ëó¡à¹ yû¡àÒü³ &ìKXt¡ ¯åÒüì³Äà ºàl¡üì=à¹A¡šà ¹àÒü "³[> ÒàÚƒå>à šàl¡ü-ëW¡ƒà ëó¡àR¡ºA¡Òü, ‘‘빚A¡ã [®¡[v¡û¡³ Åà¹ç¡¤ã >åšã "³à ºåšà ºàJ "³à ó¡àÒü> =ãÒì@ƒï[¹¡ú’’ ó¡àÒü>Kã ëÅ>󡳃å ëA¡àt¢¡>à ×A塳 t¡à¤à >å[³;t¡Kã šà¹Kà W¡ìÚຠ"³Kã ³>å}ƒà ëA¡àt¢¡t¡à \³à ët¡ïKƒ¤[> ÒàÚ[¹¡ú ëÅ>󡳃åKã ³>å}ƒà ºåšà ºãÅã} 80 >à &A塸\ *Òü[J¤à ³ã*Òüƒåƒà "ƒåKà ºåšà ºãÅã} 20 >à *º ³[ošå¹ ¤à¹ &ìÎà[ÎìÚÎ@ƒà ó¡}ÒĤà ×A塳Îå ët¡ï[J ÒàÚ>à ëó¡àR¡ºA¡Òü¡ú 


³[ošå¹Kã Jå>àÒüƒà Úå šå[ÅÀA¡šƒKã ‘[ºA¡¹ ëšøà[Ò[¤Î> &v¡û¡ 1991’ ¤å >ã}[Å}ºA¡šà

³[ošå¹ã Jå>àÒüƒà ëÚºìÒïƒKã ëÒï>à Úå "³Îå} ÒãƒàA¡ ÒàÚ>à JR¡>ƒå>à ºà[Aá¡ú ëÒï[\A¡ W¡ã}³ã[Å}Kã >à;A¡ã ë=ï¹³ ³tå¡} ÒüÄà Úå Ç¡}¤ƒà "Úà¤à šã[¹¡ú t¡´šàv¡û¡à W¡àA¡W¡à-Úå=A¡, Úåšà> =à¤à ÒàÚ¤à ¯àó¡³Îå íº>[¹¡ú ³[Î>à *Òü¤à t¡àÒü W¡ã} t¡³Kã ³ã*Òü[Å}>à A¡Äà =B¡;>[¹¤[Ρú t¡´šàA¥¡à J¹Jã; ëÒÄà =A¥¡[¹¡ú "ÚèA¡->å}[=º ÒàÚ¤à íºìy, ³ã ëšà;ìºàÒü¤à ó¡à*¤à Úå ëÒà>¤ƒà ׳à} A¡à}>[¹¡ú


³à캳Kã Åà¤à ëÒ>K;ºA¡šà A¡[¹Kã [A¡>ã}R¡àÒü *Òü[¹¤ì>à # 53

R¡à[Å}Kã ³Åà "Îå³ "Îå³ šãA¡[ÅÀA¡šà

"ìW¡ï ³W¡à JàÚƒ¤à γà\ "³à ëÚ}¤à >å}R¡àÒü[>¡ú t¡³\>ã}R¡àÒüÎå *Òü[>¡ú "ƒå¤å \㤠Jèƒã} ³ÅA¡ W¡š ³àŤà, º³W¡; Åà\; ëJĉ¤à, íº>ã}¤à ³ó¡³ "³ƒà šR¡îºƒà íº[ÅÀ¤à ÒàÚ¤[ƒ ³ìJàÚ ³ìźKã ³¹v¡û¡à A¡[¹³v¡à ëJĤà íº¹v¡ûö¡¤[ƒ ëÚ}¤à >å}R¡àÒüì¹àÒü Òüt¡> t¡”‚K[>¡ú 


³ã>à Úå =A¡š[Î>à ³àR¡>¤à; ëKàÁ¡[ó¡ÅA¡ã>à [Ò}>¤à

ë=º[΃à
&> Ÿà³[A¡ìÅ๠[Î}Ò

Úå>à A¡[¹ "A¡àÚ¤à šã[¹¤ìK? Úå>à 'ìJàÚKã Jå>àÒü[΃à "³[ƒ Òü³å}-³>å}ƒà Úà´•à W¡àl¡ü>à "A¡àÚ¤à šã[¹ ÒàÚ¤[γ[ƒ šè´•³A¥¡à JR¡>¹¤à ¯àó¡[´•; "ì>ï¤à >ìv¡¡ú


³[ošå¹ƒà Òà;šà – W¡Òã 24 ƒà ³ã*Òü 6082!
R¡[Î[ƒ ëšà[º[t¡[ÎÚà>[Å}>à "ó¡Ñšà¤å ³ãÚೃKã A¡àl¡üÒ>ìJø - & [\ >å¹à>ã

‘‘AFSPA ëÒA¡ =³[J¤ƒKã ³[ošå¹ƒà ³ã*Òü 8983 Òà;ìJø... ëA¡àìUà "³Îå} ÎåÒüìƒ>P¡´¬[>... íº¤àA¡ "[΃[ƒ A¡àl¡ü”z¹ [¹ì¤àºå¸Î> ÒàÚ¤[Î ºàº[>’’ ëÒï[\A¡ ëÒï[\A¡³A¡ &> &Î [Î &> ("àÒü &³) Kà ®¡à¹t¡ ιA¡à¹Kà Åà[”zKã ¯à¹ã Åà>[¹¤à "[΃à ë=ïƒà} W¡àl¡ü>à ëºï[¹¤à ³t¡³ "³Kã Òü”z[ºì\”z ¤å¸ì¹àKã W¡ãó¡ "๠&> ¹[¤>à 2013 Kã &[šøº 13 ƒà ë¤Uìºà¹ƒà Åã>[J¤à ëÎ[³>๠"³ƒà ÒàÚ[J¤[>¡ú


ë¤ÃA¡ ëÒàº

‘ë¤ÃA¡ ëÒຒ ÒàÚ¤à ¯àîÒ[Î John Wheeler ÒàÚ¤à [ó¡[\[ÎÑz>à Òü} 1869 ƒà ëų[J¡ú ¯àJìÀà> (A¡ìXœ¡) "[Î W¡Òã W¡>ã³åA¡ ǡ칡ú


³Òàuà KàÞê¡ã¤å ëy@ƒKã #”‚æ[¤¤à ë=ïìƒàA¡ >ã}[Å}¤à
®¡à¹t¡ >ã}t¡´¬à ó¡}¤à W¡Òã 71 Ç¡¤à ë=ï¹³ƒà A¡;W¡¤à ¯àì¹} 

MK GANDHI 
was evicted from the first class 
compartment on the night of 7 June, 1893.
This incident changed the course of his life.
He took up fight against racial opression.
His active non-violence started from that date. 

                       - ë¹ºì¯ ëÑzÎ@ƒà ë=;šà >ã}[Å} šÃàA¡


ëºàv¡û¡àv¡û¡Îå "t¡à*¤à [¯@ƒ &>\㢠ó¡à³¢ ëųK;š[ƒ íA¡ìƒï¤à?

"t¡à*¤à [¯@ƒ &>\㢠ó¡à³¢ A¡¹³ ët¡ï¤à \à;ì>à?
³à캳Kã *Òü>[ƒ J«àÒüƒKã "Òà>¤à [³. 96 (óå¡t¡ 315) ¯à}¤à ¤õìt¡>Kã [¤K ë¤@ƒKã ëÒÄà ¯à}¤à ³ì=ï ³šè} ó¡à>à ët¡ï¹¤à t¡¤¢àÒü@ƒ [JÀ¤à #[Å}ƒà t¡àl¡ü¤à ‘ÒàÚ[¯@ƒ &>\㢠ó¡à³’ ÒàÚ¤à "³à ëÑHþàt¡ìº@ƒKã Î³å‰ ëJàR¡¤à@ƒà Ò@ƒv¡û¡à ë>ï>à ëųK;ìJø ÒàÚ>à W¡Òã[ÎKã \åºàÒü =àKã t¡à} 25 >å}[=º šè} 3.48 ƒà [š [t¡ "àÒü º@ƒ@ƒà ëó¡àR¡ìƒàA¡[J¤à íºìJø¡ú


"KÑz 14 "³Îå} "KÑz 15
"KÑz 14 Òü[@ƒìšì@ƒX ëƒ *¤ ³[ošå¹Îå ët¡ïÒü, "KÑz 15 ®¡à¹t¡A¡ã Òü[@ƒìšì@ƒX ëƒÎå šàR¡ì=àA¡Òü

ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

šå¯à¹ã ÒàÚ¤[Î "Wå¡´¬à ë=àA¡[J¤à ë=ïìƒàA¡-¯àì=àv¡û¡à Úè´£¡³ *Òü¤à ëÒïJø¤à ¯à¹ã[>¡ú ³[΃à íºR¡àA¡ "ƒåKã =àA¡, íºR¡àìAáà>Kã, Jå>àÒüìºà>Kã "³Îå} ëÅ@µãìºà>Kã ³[³ t¡àÒü¡ú "[΃à >v¡>à ÒàÚ[¹¤à Òã¹³ "[Îƒà ³ãÚà´•à íºR¡àA¡ ³šåKà A¡¹´•à W¡;[³îÄ ÒàÚ¤ƒåÎå ³ìÚA¡ ºà>à íº¡ú 


ÒãƒàA¡ ³>à "³Îå} 'ìJàÚKã Jå>àÒü

>åšà->åšã, "R¡à}, #>J;º[Aá¤à >Òàì¹àº, áày-áàyã šè´•³A¥¡à ÒãƒàA¡³>à (ët¡àì¤ìA¡à) Åã[\ĤKã W¡;>¤ã "³à 'ìJàÚKã γà\ƒà l¡ü¤à ó¡}[º¡ú ÒãƒàA¡³>àKã ëšà;ì=àA¡ A¡Úà ³¹àR¡ A¡àÚ>à ó¡}[º¡ú ÒãƒàA¡³>àKã ëšà;ì=àA¡[Å}ƒà ³ìÚA¡ ºà>à Òü[¹¤à ¯àîÒ[Å}[>- "Statutory warning-tobacco use is injurious to health". "[΃Îå >v¡>à ³Òè ëW¡À¤à ëÑHþà¹[š*>Kã "[A¡¤à Åv¡û¡³ "ƒå ÒãƒàA¡³>àKã ëšà;ì=àA¡[Å} "ƒåKã ³J賃à ëÚv¡ûå¡>à $;[º¡ú


\à[t¡Kã ÒüìÚà}Kã >å[³; ºàA¡šƒà Úå[>ìó¡à³¢Kã ¯àó¡³ ëÒïìƒàA¥¡¹A¡šà

³ãÅã} ëA¡à[t¡ 125 ë¹à³ íº¤à íº¤àA¡ "[Îƒà ³ã ºàJ 45 ë¹à´•à ÒüìÚà} [ó¡ Åàƒå>à šåì=àA¡šƒà ³ÅàKã [Å>ó¡³ *Òü[¹¡ú


‘®¡à¹t¡ =àìƒàA¡l¡ü "àì@ƒàº>’ ([E¡t¡ Òü[@ƒÚà ³å¤ì³”z) Kã 75 Ç¡¤à A塳*>

‘‘[E¡t¡ Òü[@ƒÚà>’ (Quit India) ÒàÚ¤[Î 'ìJàÚKã Òü[t¡ÒàÎt¡à Úà´•à ³¹ç¡ *Òü¤à #ìÒï "³[>¡ú ³Òàuà KàÞê¡ã>à ‘[ŹKà [Å, W¡R¡ºKà W¡R¡’ (Do or Die) ÒàÚ¤à ëJàÀàl¡üƒà šèA¥¡ã} ë=ïK;[J¤ƒKã ®¡à¹t¡ Åã>¤à =å}>à, ³ã[Å}>à >ã}-Jà t¡´¬à ó¡}>¤Kンv¡û¡à ³Åà¤å A¡;ì=àA¥¡¤à ¯àÅA¡[J¡ú R¡[Î ‘[E¡t¡ Òü[@ƒÚà ³å¤ì³”z’ Kã W¡Òã 75 Ç¡¤à A塳*> ºàA¡šƒà, ³ƒåƒà Źç¡A¡ Úà[J¤[Å}K㠳󡳃à 'ìJàÚ>à ÒüA¡àÚJå´•¤à $;[º¡ú 'ìJàÚKã óø¡ãƒ³ ó¡àÒüt¡¹[Å}>à W¡àl¡üì=àA¡W¡>¤Kンv¡û¡à ‘"ì>ï¤à ®¡à¹t¡’ "³à ëÅ´•¤à ëÒà;>¤ƒà 'ìJàÚ>à Jè;Å´•ƒå>à ¯àÅAá[Î "³Îå} ÒüÅà¤å A¡;ì=àAá[Ρú’’
- >ì¹@ƒø ë³à[ƒ, šø‹à> ³”|ã


ºà>Kã º³ì\@ƒà ºà>[ó¡

³à캳Kã ³ó¡³ A¡Úàƒà A¡[¹P¡´¬à ³¹³ "³à >;yKà ³¹³ "³KンA¡ íº¤àA¡ "³Kà "³Kà l¡ü}J;>¤Kã W¡à}Îå ë>à}³-ë>à}³à ëÒ>K;º[Aá¡ú ®¡à¹t¡ "³Îå} šà[A¡Ñzà> ">ãKã ³¹v¡û¡à \´¶å "³Îå} A¡àƵã¹Kã ëÚ;>[¹¤à º³Kã ³t¡àR¡ƒà l¡ü}J;>¹[Aá¤[Î ³t¡³ Úà´•à Aå¡Òü¹ìAá; ëºàÒü[Å>¤à R¡³ƒ[¹¡ú Ò@ƒv¡û¡Îå [Î[B¡³Kã Źç¡A¡ ëƒàAá³ƒà ®¡à¹t¡ "³Îå} [W¡>à ">ãKã R¡³îJ š¹ã}ƒà l¡ü}J;>[¹¡ú Òü} 1962 Kã ®¡à¹t¡ "³Îå} [W¡>à>à ëÅàA¥¡[J¤à ºàº ë>ïìÒï>à >ã}[Å}ƒå>à [W¡>à>à ®¡à¹t¡šå [A¡Ò[À¡ú


ºà>Kã º³ì\@ƒà ºà>[ó¡

³à캳Kã ³ó¡³ A¡Úàƒà A¡[¹P¡´¬à ³¹³ "³à >;yKà ³¹³ "³KンA¡ íº¤àA¡ "³Kà "³Kà l¡ü}J;>¤Kã W¡à}Îå ë>à}³-ë>à}³à ëÒ>K;º[Aá¡ú ®¡à¹t¡ "³Îå} šà[A¡Ñzà> ">ãKã ³¹v¡û¡à \´¶å "³Îå} A¡àƵã¹Kã ëÚ;>[¹¤à º³Kã ³t¡àR¡ƒà l¡ü}J;>¹[Aá¤[Î ³t¡³ Úà´•à Aå¡Òü¹ìAá; ëºàÒü[Å>¤à R¡³ƒ[¹¡ú Ò@ƒv¡û¡Îå [Î[B¡³Kã Źç¡A¡ ëƒàAá³ƒà ®¡à¹t¡ "³Îå} [W¡>à ">ãKã R¡³îJ š¹ã}ƒà l¡ü}J;>[¹¡ú Òü} 1962 Kã ®¡à¹t¡ "³Îå} [W¡>à>à ëÅàA¥¡[J¤à ºàº ë>ïìÒï>à >ã}[Å}ƒå>à [W¡>à>à ®¡à¹t¡šå [A¡Ò[À¡ú


šèA¥¡ã}ƒà ó¡à*¹A¡šà J¹ƒ}
"KÑz 13 "³[ƒ ¹ê¡š³ÒºKã ºãºà ‘¤ã¹ [t¡ìA¡@ƒø[\;’

®¡à¹t¡A¡ã ë>à}ìšàA¡ [W¡ƒàÒüƒà W¡ã}ÅàR¡ >àìšà³ A¡Úà>à ëA¡àÚ[Å@ƒå>à #}>à W¡ãA¥¡à íº\¹´¬à, ³ãJà ëšà>¤à íÒ¹v¡û¡¤à šãAá¤à \à[t¡ "[Î>à ¤õ[t¡Å δ÷à\¸Kã ³àìÚàv¡û¡à ë=ï>à "³[ƒ [º}ì\ºKã =àR¡Åà} ÒàÒüK;[J¡ú šõ[=¤ãKã \à[t¡[Å}Kã ³³àR¡ƒà 'ìJàÚKã >ã}-Jà t¡´¬¤å 'ìJàÚ>à A¡ƒàÚ ëÚï>à W¡àl¡üì=àA¥¡à R¡àA¡šìK ÒàÚ¤ƒå 'ìJàÚKã Òüšà Òüšå[Å}>à ë=ï>à ó¡>à $;[J¡ú Ç¡A¡ìÅàÚ ëÅàÚƒ>à ³àÚ=ã¹K[> JR¡º¤à ºà>󡳃à ëW¡à}[Å@ƒå>à ë>àA¥¡à ë>àA¥¡à ³î¹¤àB¡ãƒ³A¡ =¯àÚ A¡;[J¡ú


³[ošå¹ Jå>àÒüƒà Úå [=}¤Kã #ìÒï

#ìÒï "[Î ³¹ç¡ *Òü>à A¡>à>à ëÒïÒü? >åšã[Å}>à ëÒï[¹¤[>¡ú A¡¹´¬à >åšã[Å}ì>à? ºàÚ¹¤à Òü³å}Kã >åšã[Å}[>¡ú A¡[¹ ³¹³Kã ëÒï[¹¤ì>à? Òü³å} šà>¤à Úàƒ¤ƒKã ëÒï[¹¤[>¡ú Òü³å} šà>¤à Úàƒ¤Kã ³¹³[ƒ, Òü³å}Kã Åã[\Ä>¤à íšÅà ¯à;ºA¡šà, Òü³å} "³Kã ët¡ïó¡³ ë=àA¡šà =¤A¡ ët¡ï¹v¡û¡¤à, ³W¡à-³Åè[Å}¤å ëÚ}[Å>¤à R¡´Ãv¡û¡¤à, >à¹A¡-ëÚAáA¡šƒà ³t¡ãA¡ W¡à>à ºàìÚ}¤à R¡´Ãv¡û¡¤à, W¡à>-=A¥¡¤à ¯à;ºA¡šà, ³³à[Å}¤å =ã>à =ã>à íW¡[¤¤à, ³¹A¡-³¹v¡û¡à t¡³=ã>à óè¡[¤¤à, "R¡à} ³W¡à[Å}¤å t¡à=ã>à ët¡ï[¤¤à, óè¡[¤¤à "[Î>[W¡}¤à A¡Úà "[Î[>¡ú


ÅA¥¡àÚ¹¤à ºãºà Òü¤à Òà*¤³ ët¡à´¬Kã 109 Ç¡¤à ³ìšàA¡ A塳*Äà ºàA¡šƒà

³³àì¹àº, ³³àì¹àºKã ëJà[¹ì¹àº ºãºà-‰à³à, \ìKàÚ-#îÅ "³[ƒ º³ƒ³[ÎKã íº\[¹¤à šàìó¢¡à[³} "àt¢¡ A¡Úà¤å J³ ë=}>à >å}[Å\¤à "³[ƒ ³[ÎKンA¡ W¡à*J;>¤à ëÒà;>\¹´¬à ÅA¥¡àÚ¹¤à "Òü¤à, "à[t¢¡Ñz, [ƒì¹v¡û¡¹ A¡Úà ³t¡³Kã ëJàR¡îº ³tå¡}ÒüÄà ³àKã ³àKã ³t¡³ ºàAáƒå>à ëA¡àì¹ï ë>àUà>ìJø¡ú


Åà³å¹àÒüºà;š³ ëKàšàº Å´¶¢>à íº[Jƒ¤Kã 7 Ç¡¤à A塳*Äà ºàA¡šƒà

³[ošå¹[Τå A¡¹´¶àÒü ët¡ïìƒï[¹¤ì>à – ëKàšàº

‘‘=*Òü>à =à¹ç¡¤à >v¡¤à, [Ò}ìKà@ƒà ³Åà ³=”zà ëÒï\¹A¡šà ³>à ³Åã} J¹à Jèƒv¡û¡à š; š; =;ºKà šøš šøš ë=à}ƒå>à šã\[J¤à Òü³à>à ë=à}¤à &gà}ìƒà, ³ƒå³åA¡ Òàl¡ü¤à íºìt¡ìA¡à, A¡àl¡ü¤à ÎåA¡R¡³ R¡³ìƒ¡ú’’


¹à. Aå¡. Ñ•àÒº [Î}Ò [¤, A¡³ôKã W¡Òã 100 Ç¡¤à ³ìšàA¡ A塳*> ºàA¡šƒà
³àÚìW¡ï ">ã – ëJºW¡@ƒø "³Îå} Ñ•àÒº [¤. A¡³ô

³àÚìW¡ï ">ã
³=B¡ã ³àÚìW¡ï ">ã "[Î ³[ošå¹Kã Òü[t¡ÒàÎt¡à Úà´•à t¡àR¡>à ë=àA¡šà ƒõŸ "³[>¡ú ³àÚìW¡ï ">ã³A¡ Úà´•à ºå>à [t¡Ä[J¤à, šèÄà =¤A¡ A¡Úà ët¡ï[³Ä[J¤à, ³[ošå¹ã Îà[Òt¡¸, Òü[t¡ÒàÎ "³Îå} Î}ÑHõþ[t¡Kã Òã¹³ A¡Úàƒà Jè;³à¤à "³Îå} º³Úà>¤à ³ãÅA¡ *Òü>à Åã}=à>ã}R¡àÒü *Òü[J¤à, ³è;>àÒü‰¤à Jèìƒàº A¡Úà ët¡ï[¤¹´Ã¤à ³àÚìW¡ï šè}¤à, ³àÚìW¡ï \å¹à ">ã[>¡ú


ë>à줺 ëºà[¹ìÚt¡ ët¡à³àÎ yàXìyà³¹ "³Îå} ³ÒàB¡ã íÅì¹}    

W¡Òã Jè[ƒ}Kã ë>à줺 šøàÒü\ šã¤Kã ³t¡³ >A¡ÅãÀA¡šƒà ÎåÒüìƒ>Kã ³ãÚà´•à ëJï¹à}>>à R¡àÒüƒå>à íº>[J- ³ìJàÚKã ³¹³ƒ³Kã "îŤà ët¡à³àÎ yàXìyà³¹Kã ³[³} ëÅàÚƒ>à Úà*Aá[> ÒàÚƒå>à¡ú "ƒå¤å A¡àÒü>=}ƒà Úà*¹A¡[Jìƒ, >àî=ƒå>à =[´¬¹³[J¡ú "Îå´•à ³ÒàB¡ã ³[³} ³>à šã¤Kã [³} šì¹}ºv¡û¡à Úà*>à Úà*>à J;ìt¡àv¡ûå¡>à =´ÃA¡[J¤à Aå¡Òü¹¤[>, JõÑz A塳Åã} 1990 ƒKã[>¡ú


W¡à*J;šà A¡ƒàÚƒKã ëÒïK[>
W¡à*J;šà ÒàÚ¤[Î ëA¡àA¡ W¡à*J;šƒå[>, ëA¡àA¡ W¡à*J;>¤[ƒ ³îÒ-³[Å} t¡´¬>[>, ³[Î>à ³¹³ W¡à¤à ¯àJº ë=àAáB¡[>
ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

"ÚèA¡ ÚàìÒï¹A¡šƒà =àÒüìº@ƒKã ÚàÒãƒàA¡ "ƒå ®¡à¹t¡A¡ã ¤öŃåƒà ÒàšÃKà ³W¡ã> ëÅ}ìº; ®¡à¹t¡A¡ã Îà¤Äà ³àÚ t¡à[¹, W¡àÒü>àKã [yû¡³ ít¡[¹, =àl¡ü ít¡[¹; óø¡àXA¡ã &ìÎX "³Îå} ë¤àƒã šàl¡üƒ¹ W¡àl¡ü[¹; ®¡à¹t¡A¡ã W¡à-[W¡[>>à ëºà>¤à W¡àƒåƒà ³[ošå¹ƒKã ë¤öƒ J¹Kà ë¤öA¡ó¡àÑz W¡à¹Kà, "àì³[¹A¡à> [\>-Òü[\œ¡A¡ã A¡t¡>Kã óè¡[¹;, [W¡>àKã ëJàR¡l¡üš ët¡à}ºKà, ®¡à¹v¡à Åà¤à A¡à¹ "³à ët¡à}ºKà, ³¸à>³à¹Kã W塹硚tå¡ =AáKà, Ú賃Kã ³šà> ë=àAáA¡Òü¡ú


&ìγ¤Ãã ³ãó¡³ ëƒì³àìyû¡ÎãKã =¯àÚ[>
ëƒì³àìyû¡ÎãKã "ìÅ}¤à ¯àÒ씂àA¡ [ƒì¤t¡ íº¹¤à ³t¡³ƒt¡à ó¡}[R¡
ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

Ò@ƒB¡ã "ì>ï¤à [¤ ë\ [šKã Wè¡}[Å> íºR¡àA¡ "[Î>à >å[³; W¡à´¶Kã ³>å}ƒà "ó¡¤à =¤A¡ A¡Úà šàÚJ;º¤Îå "³åv¡û¡à ë=àv¡û¡¤à íºR¡àB¡ã šå¯à¹ãÎå ë=àA¡Ò>Kìƒï[¹¡ú ³t¡àR¡[΃à "àÒü>ÑzàÒüÄà ÒàÚ¤ƒå >ã}[Å}¤à ÚàÒü ó¡v¡¤à ët¡ï¤à ³Úà´•à Jå>àÒüƒå ³àR¡Ò>¤ƒKã, ó¡v¡¤à ët¡ï¤ƒà tè¡[³Äà íº¤ƒå>à Jå>àÒüƒå ëÒÄà ³àR¡Ò[À¡ú


Kà¹ã &[G샔z ë=àA¡šKã "ìW¡ï¤à ³¹³[ƒ º´¬ã ó¡;t¡¤à "³[ƒ [>Ú³ Òü@ƒ¤>[>
[>}ìR¡à´¬³ P¡oW¡@ƒø [Î}Ò

³à캳Kã ³ó¡³ Jèƒã}ƒà ë=à[Aá¤à ³ã*Òü¤Kã šå[X¤å JàR¡Rå¡=v¡û¡à ³Åã} [=R¡³ƒ>à ³àR¡Ò[À¤à "A¡>¤à ÚåÒ๠Òà¤à, "ìW¡ï¤à γå‰Kã Îå>à³ãKã íW¡ì=R¡, "A¡>¤à t¡³=ã¤à ë>à}îº >å}[Å; "³[ƒ Åà=㹤à #[Å} #W¡àl¡üKã "¯à¤[ƒ "Òº º³>[Å}>à ºàÒü íº¤àA¡ ºàÒüàA¡ ëA¡ï[¤¹´¬à ³[ošå¹ƒ[ƒ t¡àÒü¤R¡ ëÅ´¬à ³šå>à ë=ï\à>[¤ƒå>à R¡[Î ó¡à*¤à "ƒåP¡´¬à "ìW¡ï¤à "¯à-">à >}[‰¡ú "ƒå¤å Jè;ìųKã ë=ï*}>à, "ìÅàÚ¤à ë=ïìƒàA¡ "³[ƒ ³ã;ìÚ} Åà>¤à ¯à;šKã ³ÒÚ>à R¡[Î[ƒ ³ã*Òü A¡Úà JàR¡Rå¡=v¡û¡à º´¬ãƒà Kà¹ã &[G샔z>à ³¹³ *ÒüÒ@ƒå>à šå[X A¡Úà ³àR¡ìJø "³[ƒ ³àR¡[º¡ú


³ã>à ³ã Òà;tå¡>à ³ãÒà;šà *Òü¹A¡šà
[\;A塳๠ëºàÒüìt¡à}¤³

³à캳Kã ³ó¡³ A¡Úàƒà t¡³=ã¤à ³ãÒà; A¡ÚàKã tå¡\å}¤à ë=ïìƒàA¡ ë=àA¡šP¡³ º³ƒ³[΃Îå ë=àv¡û¡¤à Úàƒ¤P¡³ ëÒA¡ t¡à¤ƒà "[A¡-ÒìUàÚ¤à ³*}ƒà >åšã *Òü¤ã[Å}¤å t¡³=ã¤à ³ãÒà;t¡à Òà;ìt¡àAá¤à ³tå¡}ƒà ë=ï¹ã Úà>[Å>[¤¤Kã ë=ïìƒàA¡ A¡Úà ë=à[Aá¡ú ³[ÎP¡´¬à ë=ïìƒàA¡ ³Úà³[Î ³ãÚà³ Ò蚥à >ã@ƒà ët¡ïó¡³ ë=àA¡šƒà >;t¡>à "ÒA¡šà ƒ[@ƒ ó¡}ÒĤà ëÒà;>¤Îå ³ì=ï t¡à¹¤[>¡ú


¯à¹ã³W¡à

³R¡àºKã ³àÚîA¡ƒà ¹àî¤
Îå[‹¹g>

Òü³å}-³>å} #}>à-W¡ãA¥¡à šà>ìK, šå[X[Î *Òü>´•à [Ò}ìK ÒàÚ¹¤[ƒ Úè³Kã >åšã>à J¹à R¡´Ãš W¡;ºå ÒàÚ¤à ¯àJìÀà@ƒà ëW¡;>à =à\\¤à ¹àî¤[>¡ú R¡[Î[ƒ J¹à >ã}ÒĹA¡šP¡³ ët¡ïÒü¡ú =à\¤[Î A¡³ìƒï>à ³àR¡[J¤ì>à, R¡[Î ³ìJàÚ Òü³å}ƒà #¹à} ³W¡à "³à ë=àA¡[J¡ú


Òü´£¡àº¤å Òü[@ƒÚàKã ë¹ºì¯ ë³œ¡à Úà*ÒĤà ë=ï¹àR¡
[\;A塳๠ëºàÒüìt¡à}¤³

W¡ã}ìºà> ³àšÄà ëA¡àÚ[Å[À ÒàÚ>[¹¤à ³[ošå¹ ³ìÒïÅà>à W¡ã}, l¡ü³}-¯à³}, tå¡ì¹º, Åà-íA¡ "³[ƒ ëºàA¡ A¡Úà ³¹àR¡ A¡àÚ>à íº[¹¤à º³ƒ³ "[΃à 빺 º´¬ã ëÅ´•¤KンA¡ Òü[@ƒÚà K¤>¢ì³”z>à šàÚJ;º[Aá¤à ë=ï¹àR¡ "¹àÚ¤à >ìv¡¡ú šè´•³A¡[ÎKã ³=v¡û¡à Òü´£¡àº [\[¹ º´¬ã >;yKà t¡ì³}ìºà} º´¬ã W¡ã}Kã "ît¡ [ƒ[Ñ|v¡û¡[Å}ƒà ó¡}[º¤à º´¬ã-ë=à}Kã Jåìƒà}W¡àƒ¤Kã Úà´•à =àA¡ ë>´•à íº[¹¤à ³ó¡[´•¡ú 


³ã "³[ƒ íº¤àA¡ ëųK;šƒà W¡R¡¤à "³à
šåJø´¬³ Aå¡ìgà

\å> =àKã t¡à} Aå¡[Äì=àÒü¡ú >å[³; "[Î, >å[³; "³[ƒ šõ[=¤ãKã ëJàR¡W¡; ³tå¡} ÒüÄà "Òã}>à J«àÒüƒKã ët¡>¤à >å}[=º>à J«àÒüƒKã Åà}¤à >å[³;[>¡ú >å[³;[ÎKã ëÒïJø¤à "Òã}[΃Kã[ƒ t¡š¥à t¡š¥à "Òã} Åà}ìƒà¹AáK[> "³[ƒ >å}[=º>à ët¡>ÅãÀAáK[>¡ú ³[ÎKã tå¡}ƒà A¡à} [W¡}ºK[>, =à¤à, =´¬àº, A¡ìó¡àÚ, A¡ãìÒà³ ³šè} ó¡à¹K[>¡ú "ƒåƒKã Òü>A¡ >A¥¡à ³tå¡}ƒà \åºàÒüKã t¡à} ³àš@ƒà P¡¹ç¡ šè[o¢³à ºàAáK[>¡ú


¯à¹ã³W¡à

>åšã "׳
ët¡³Ç¡ºà "à*

' ³à¹=à[>, ³[Î 'Kã ¯à¹ã[>, A¡¹´•à ' ³ÚೃKã ët¡àR¡à>¤à >åšã "³à *Òü¹A¡šì>à ÒàÚ¤ƒåKã ¯à¹ã[>¡ú W¡ã}ƒà íº¤à Jåº "³ƒà '>à "šãA¡šà >åšã³W¡à "³à *Òü>à Òü³à "³[ƒ "ì¤àB¡à íº[³Ä[¹îR¡ ³t¡³ƒåƒà 'Kã Åà*}-Åàƒà "³[ƒ Aå¡Wå¡ ³å¤ƒåƒà "ît¡ "R¡à}[Å}>à 'ìR¡à@ƒà Aå¡[º ëA¡ïÒü, ºA¥¡ì¤àÒü-A¡[¹ì¤àÒü¡ú


³[ošå¹Kã Î³Î¸à – ët¡àìºàšÎå t¡ã> ëºïÎå t¡ã>
t¡à\>ã}¤à šàl¡ü ‘‘A¡ìUöÎ>à šã¹³‰¤à 7 Ç¡¤à ëš ¤ãì¹> ιA¡à¹>à šãì¹!’’
ƒà. W¡ã}ìº> ³àÒüÑ•à³

ºàÚ¹¤>à W¡ãó¡ [³[>Ñz¹ *Òü¤à ëÑzt¡A¡ã &³ìšÃàÚã[Å} ë>àA¡Òü, Òü>àA¡ Jå>¤>à W¡ãó¡ [³[>Ñz¹ *Òü¤à ëÑzt¡A¡ã &³ìšÃàÚã[Å} A¡[Ù¡ú ³ÅàKã =àKã ët¡àìºàš ºåšà ºãÅã} 5 ƒKã ëÒÄà ëºïƒ¤à ³ÅàKã Úè³ ÒüìTຠA¡à¹ íºt¡¤à ³[>A¡ ιA¡à¹Kã &³ìšÃàÚã[Å}[ƒ \å> 13, 2017 t¡Kã ³A¡à ºà³>à ë>àA¡šà ëÒïìJø¡ú

 


³à캳Kã ë™àK >å[³; "³Îå} ëÚºìÒï ³ÅàÄà

³à캳Kã ë™àK >å[³;A¡ã "׳ǡ¤à W¡ÒãKã ë=ï¹³ šì¹} \å> 21 ƒà íº¤àA¡ "[Î>à "³Îå} ³à캳Kã íº¤àA¡ A¡Úà>à šàR¡ì=àA¥¡¤à ëų-Åà>ìJø¡ú ë™àK ÒàÚ¤[Î Òü[@ƒÚàKã ³³àR¡îR¡Kã [ó¡[\ìA¡º, ë³ì”zº "³Îå} [ÑßWå¡ìÚº ëšø[v¡û¡Î "³à *Òü[¹¡ú


P¡ƒôÎ &@ƒ Îà[¤¢ìÎÎ ët¡G [¤º ÒàÚ¤[Î A¡[¹ì>à?
ƒà. [¤Åà>[\; ëºàÒüìt¡à}¤³

³àW¢¡ 27, 2017 t¡à Úå[>Ú> ó¡àÒü>àX [³[>Ñz¹ "¹ç¡> ë\t¡[º>à Goods and Services Tax (GST) Bill Kà ³¹ã íº>¤à [¤º ³[¹ ëºàA¡ ή¡àƒà šåì=àv¡ûå¡>à 뮡àÒüΠ뮡à;t¡à šàÎ ët¡ïìJø¡ú šàÎ ët¡ïJø¤à [¤º ³[¹ "ƒå[ƒ Central Goods and Services Tax (CGST) Bill, Integrated GST (IGST) Bill, Compensation GST Bill "³[ƒ Union Territory GST Bill, 2017 [>¡ú


Saemaul Undong : Îàl¡ü= ëA¡à[¹Úà¤å "ì>ï¤à ³àÚîA¡ "³ƒà šå¹A¡[J¤à ëA¡ì´š>
ƒà. [¤Åà>[\; ëºàÒüìt¡à}¤³

R¡[ÎKã ³à캳 "[΃à íº[¹¤à ³ãÚà´•à Samsung, Hyundai, Kia >à Åà¤à ëšà; Åã[\ă¤à íº[ÅÀìv¡ûö¡¡ú Îàl¡ü= ëA¡à[¹Úà "[Î Òü} 2015 ƒà šà¹ ëA¡[št¡à Òü>A¡³ "[Î ëƒàº¹ 27, 222 *Òüƒå>à ³à캳Kã 11 Ç¡¤à J«àÒüƒKã W¡àl¡ü¤à ÒüA¡ì>à³ã[>¡ú


¯à¹ã³W¡à

³³º
¹>[\; ³ìÚ}¤³

A¡àìº> =à ëJàR¡¯àÚ¹ìAá¡ú ³àºR¡ Å׳ ó¡}¤ƒà ºèšà ³Wå¡Kã t¡ì>ï¤ã $>à¹v¡û¡à ëºà;>à íºÅà; t¡³\¹´¬ã Î>à ³Wå¡ óè¡ìƒàR¡º¤ã ëA¡ï¤å[ºÚà ³šàº>à ÒàÒü>à-×´•à \ìKàÚ Åà¹A¡šƒåÒü >ã}[=¤Kà-#>J;ºA¡šKã ó¡\¤à A¡Úà>à #ì>à; A¡à¹¤ã >å\à A¡ÚàKã ³àÚì=àR¡Kã ó¡\¤à, >ã}ƒè ëÚï>à Åà}º¤ã >ã}[=¤à Å´Ãà}Kã #=A¡-Òüìšà³Kà W¡à}ƒ´•Ò>ìK ÒàÚ¤Kã ³t¡à³A¡ *Òü>à Ò¹à*¤è}ƒà t¡à}=A¡ >àÒü>à \ìKàÚ Jè;ì=A¡ t¡´¬à >å[³;t¡à ³àKà ³ã;W¡à>¹³‰¤[ƒ ³ãì>àA¡-í³Åà ºà}ƒå>à Å㔂[¹¤à ³ã;A¡ã [š>à šå[XKã ëJàR¡W¡;A¡à ¯àîJ>¹ì´ÃàÒüƒ¤[>¡ú


¹à\¸ ή¡àKã &³ [š ÒüìºG@ƒà &³ &º &[Å}>à =àƒ¤à 뮡à; [¹ì\v¡û¡ W¡;ºA¡šà Úà*¤à
ëÚ}ìJà³ Òüì¤àÚàÒü³à

W¡;[º¤à ë³ 25, 2017 "[Î ³[ošå¹ ëÑzt¡ "[ÎKã "³v¡à R¡àÚ¹¤à ¹à\¸ ή¡àKã "ÒàR¡¤à [Ît¡ "[ÎKã 뮡à; =àƒ>Kìƒï[¹¤[>¡¡ú [Ît¡ "[ÎKンA¡ ³ã칚 ">ã>à ºà´¬à ët¡ï>[¹¤[>¡ú ³šà씂à}ƒà ÒüW¡³ W¡´¬à ³àÀ¤Îå ³>å}ƒ[ƒ Òüð;A¡ã ¯àó¡´•à ³àR¡ =àƒå>à W¡;[º¤[> ³¹³[ƒ W¡;[J¤à 11 Ç¡¤à ³[ošå¹ ëÑzt¡ &ìγ¤Ãã ë\>칺 ÒüìºG> "[΃à J«àÒüƒKã Úà´•à A¡à[¹¤à "ƒåKà [ÎUº ºàì\¢Ñz šà[t¢¡>à A¡ìUöÎ[>¡ú


"àÒü &º [š &Î, ë΃帺 yàÒü¤ [ƒ³à@ƒ "³Îå} ÒüA¡ì>à[³A¡ ë¤ÃàìA¡ƒšå ÒüÎ帹à?
W¡ã}=à³ W¡@ƒø³[o [Î}Ò

ëÑzt¡ "[ÎKã "ìÅ}¤à ÒüÎå¸[ƒ 'ìJàÚ A¡àR¡ºèš "³Kà A¡àR¡ºèš "³KKã ³¹v¡û¡à ³¹ç¡*Òü>à W¡ã}³ã "³[ƒ t¡´¶ã ">ãKã ³¹v¡û¡à =à\>¤à "³[ƒ >å}[Å-W¡àĤKã ³¹ã ºàšì=àA¥¡¹A¡šà "[Î[>¡ú "W¡ã}Kã Jåº "Úà´¬à Úè³ 30/40 ë¹à´•à *Òü¤[> "ƒåKà ºàš¥-ºàš¥Îå íº>¤[>¡ú "ƒå>à Jå>[Å} "ƒå W¡à*J;>¤à Òü>óø¡àÑ|A¡W¡¹ "³[ƒ º´¬ã-ë=à} ëųK;šƒà ëź Úà´•à W¡R¡Ò>¤ƒà >v¡>à Jåìƒà}Îå W¡àÒì@ƒ¡ú "ƒåKà Òü>óø¡àÑ|A¡W¡¹ Jè[ƒ}³A¡ šã¤Îå *Òüì=àìAáàÒü¡"


&v¡û¡ ÒüÑz ëšà[ºÎã "³[ƒ ³[ošå¹Kã tå¡}º³W¡;
ƒà. [¤Åà>[\; ëºàÒüìt¡à}¤³

>ì¹@ƒø ë³à[ƒ>à Òü[@ƒÚàKã šøàÒü³ [³[>Ñz¹ *Òü¹A¡šà ÒüAå¡Òü Aå¡Òüƒ>à 2014 Kã >줴¬¹ t¡à} 13 ƒà Nay Pyi Taw ƒà šàR¡ì=àA¡šà 'The East Asia Summit' t¡à 'Look East Policy' "[Î 'Act East Policy (AEP)' ÒàÚ>à *씂àA¡[J¤ƒKã "ì>ï¤à "àÅà "³à ³ãÚà³ƒà šã¹A¡[J¡ú

 


P¡ƒ K¤>¢àX A¡ƒàÚƒà A¡>àKã ³Jè;t¡à íº¤ìK
šåJø´¬³ Aå¡ìgà

 W¡à>A¡¸>à ÒàÚ, ‘[>}ì=ï>à >å}[Å;[> íº¤àA¡ ³ãÚà³[Î>à >àšã[>¡ú >å}[Å;>à Åã;šà ³àÚîA¡ƒà >àšã>à tå¡î=¡ú’ "ƒå *Òü¹¤[ƒ [>}ì=ï>à [Å}ºKà ³ãÚà³Îå [Å}K[>, [>}ì=ï>à ³ì=àR¡ ×v¡ûö¡Kà íº¤àA¡ ³ãÚà³Îå ³ì=àR¡ ×v¡û¡¤à ÒàÚ¤[ÎÎå ³Åà>à t¡à¤[>¡ú


í³ît¡ [>}ì=ïKã ë=ïKº
A¡à}ìºgà* í³ît¡

=àÚ>Kã ¯à ëÚ}ºå¤ƒà [>}ì=ïKã ë=ïKº "[Î Úà´•à =àA¡ ¯à}>à, Úà´•à ÒüA¡àÚJå´•¤à $;tå¡>à W¡;=¹´¶ã¡ú [>}ì=ï "[Î Òü¤åì‹ï šàJR¡¤Kã ÅàìÚà> *Òü>Îå JĹA¡Òü¡ú R¡[Î[ƒ [>}ì=ïKã ë=ïKº "[Î ³àÚìW¡ï šå칺, ³àÚìW¡ï, ó¡´•àÒü¤à A¡Úà>à JR¡¤à >v¡>à ³ãÚà³ Jå>àÒüKã *Òü>[ƒ "³´¬à ³*} "³ƒà íºì¹¡ú R¡[ÀîR¡ ³t¡³ =àÚ>[ƒ [>}ì=ïKã ë=ïKº "[Î ³JàKã "Îå´•à W¡;>¹´¶ã¡ú


ëA¡à[¹Úà> ëš[>Xåºàƒà $}J;>¹A¡š>à šõ[=¤ãƒà Åà[”z A¡àÚ¹A¡šà
[\;A塳๠ëºàÒüìt¡à}¤³

\àšàÄà W¡Òã 35 Wè¡š¥à Jèƒå³ W¡@ƒå>à =³[J¤à ëA¡à[¹Úà¤å Òü} 1945 ƒà >ã} t¡³Ò@ƒå>à Úå &Î ºà@µã>à ëA¡à[¹Úà> ëš[>XåºàKã Jà=}¤à Źç¡A¡ "ƒåKà ëÎà[®¡ìÚt¡ ºà@µã>à "¯à}=}¤à Źç¡A¡šå Jèƒå³ W¡@ƒå>à =³[J¡ú Òü} 1948 ƒà Úå &Î>à Jèƒå³ W¡>¤à Źç¡A¡šå>à Îàl¡ü= ëA¡à[¹Úà "ƒåKà ëÎà[®¡ìÚt¡>à Jèƒå³ W¡>¤à "¯à}=}¤à Źç¡A¡šå>à ë>à=¢ ëA¡à[¹Úà ÒàÚ>à JR¡>¹¤à ³tå¡}ƒà Òü} 1949 ƒà Úå &Î "³[ƒ ëÎà[®¡ìÚt¡ ¹[ÎÚà íº¤àA¡ ">ã³A¥¡à ëA¡à[¹Úà> ëš[>Xåºà =àìƒàA¡[J¡ú


íºR¡àB¡ã ëÒà}º[Aá¤à ÅìAáà>
(A¡¹šÎ> ³è;=;šà R¡³Kìƒï[¹¤öà)
ëºïì¹´¬³ *ì¹>A塳à¹

ëÒï[J¤à W¡Òã J¹[΃à Úà´•à A¡Äà ÒàÚ>¹[Aá¤à "ó¡¤à íºR¡àA¡ ÒàÚ¤[Î 1980 Kã ³³àR¡ƒ[ƒ A¡Úà A¡Äà ÒàÚ>¹´¬à >ìv¡, ëA¡àÄà ºàA¡[J¤à ³à캳Kã "*>¤[>¡ú R¡[Î[ƒ [³[ƒÚà>à íºR¡àA¡šå íW¡¤à >;yKà í>>¤ƒà íºR¡àB¡ã ³ã*Òü[Å}>à "³[ƒ ³³è; t¡à>à íºR¡àA¡šå í>>¤à A¡àR¡¤å &A¡àìƒ[³ÚàƒKã ëÒï¹Kà ³ãW¡³ "³>Îå R¡àR¡>¤à ¯àîÒ *ÒüìJø¡ú


ºå[W¡}¤[Å} ëW¡A¡Åã>[Î
"ó¡¤à íºR¡àB¡ãƒ³A¡ A¡;ì=àA¡šà "³Îå} "ìW¡;šà [ó¡ì¹š W¡R¡[R¡
ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

šà[º¢Úàì³”z¹ã ëó¡à³¢ *¤ K¤>¢ì³”z ÒàÚ¤[΃à íºR¡à[Aá¤[Î íºR¡à[Aá¤à ëšà[º[t¡ìA¡º šà[t¢¡ "ƒåKã ºå[W¡}¤>à W¡ãó¡ [³[>Ñz¹ *Òü¹Kà ³àKà ëºàÚ>¤à ëºàÚÅR¡ Jè[ƒ} Ç¡>¤à ³”|ã íºK[>; ³ìJàÚ¤å ³ìt¡R¡ šà}¤à ëÎìyû¡t¡¹ã A¡ÚàÎå íºK[> (ëÑzt¡A¡ã ¯àó¡[´•)¡ú


W¡ã}ƒà ëÚ}Rå¡ – [ƒ¤ºšì³”z ë\ì¹à, ë>t¡à ëÒì¹à
Ò@ƒB¡ã ³ãJºƒà W¡ã}³ã ³ã칚 31 ëyû¡à¹š[t¡, ë³à[ƒKã º>-=峃Kã ëÒ>¤à W¡ã}³ã ëyû¡à¹š[t¡ 26
ƒà. W¡ã}ìº> ³àÒüÑ•à³

 ‘‘W¡ã}ƒà W¡;ìºà’’ ëÅàÚƒ>à ë=}>K[> [Î[t¡ì\> 2! "³>à ÎàÒü[>} [Î[t¡ì\> "ìt¡àÙà "³>à Îó¡[¹} [Î[t¡ì\>! ‘‘W¡ã}ƒà W¡;ìºà’’ ëÅàÚƒ>à l¡üK[> W¡ã}Kã º´¬ã-ë=à} ë\ì¹à, W¡ã}Kã ë>t¡à[Å}Kã º>-=å³ ëÒì¹à! J³ ë=}>à W¡à*J;t¡¤Îå W¡ã}ƒà, J³ ë=}>à ºàÚ¤Îå W¡ã}ƒà "³ì¹à³ƒà J³ ë=}>à º>-=å³ šàÚ¤à, J³ ë=}>à Òü>àA¡ Jå>¤Îå W¡ã}ƒà! W¡ã} ëÅà;=[¹ W¡ã} ºàÚî¹ ÒàÚƒå>à W¡ã} ëºàÒü>³A¡ ëÅà;=¤à W¡ã} ëºàÒü>à ºàÚ¹¤[ƒ >ìv¡! W¡ã}³ã ë>t¡à[Å}Kã ³¹v¡û¡à ëyû¡à¹š[t¡ *Òü¤ƒà >v¡>à, Òü[@ƒÚàKã šø[Î샔z, šøàÒü³ [³[>Ñz¹ "³Îå} *ìšà[\Î> [ºƒ¹[Å}Kã "šè>¤à º>-=峃Kã ³Åà ³=”zKã º>-=å´•à ëÒ>¤à ëyû¡à¹š[t¡ ë>t¡à A¡Úà W¡ã}³ã ³¹v¡û¡Îå Úà*[¹¡ú


³[ošå¹ƒà "ì>ï¤à ιA¡à¹, "ì>ï¤à ¤ì\t¡
Incremental budget A¡ã ³×;t¡à Performance budget >;yKà Activating Budget šåì=àA¡šà¡

ëšöàìóι &>  ³ìÒ@ƒö

"[¹¤à "³>¤à º´¬ã =àìƒàv¡ûå¡>à "ì>ï¤à ëšà¹³ A¡Úà ëųƒå>à, "ì>ï¤à ³[ošå¹ "³à ëÅ´•¤à Åøã&> ¤ãì¹Äà ºå[W¡}¤à ιA¡à¹>à ëÒà;>[¹¡ú ³t¡³ Aå¡Òü>à íÒ>ƒå>à ºàA¡šà t¡ì@ƒ-³àì@ƒ ët¡ï¤à ë=ïƒàì¹àÚ A¡Úà A¡¹´•à ³³ã;-³>à [Å}>à ³ì=ï ët¡ïÒ>KƒìK ÒàÚ¤[Î "¹àÚ¤à >ìv¡¡ú

 


"ó¡¤à ëºàì³B¡¹ "³à *Òü>à Úå´•à³ ÚàÒü³à
& ëA¡ Î>àìt¡à>

 ‘A¡¹šÎ[@ƒ &³ [š [šKã ³t¡³ƒåƒà J«àÒüƒKã Ò¡ú ëÒï[\[v¡û¡ ³”|ã ³Åà ³Åà>à íšÅà ëºïì¹ ÒàÚ’¡ú ¯àó¡³ "[γA¡ Úå´•à³ ÚàÒü³à [Î}Ò (Òü} 1927 - 2017) >à Òü} 2003, ³àW¢¡ 16 t¡à ³ÒàB¡ã *Òü>ೃà íº¤à ³ÅàKã Úè³Kã A¡à "³ƒà l¡üÄ[J¤à "³ƒà "Òü¤ƒà ëó¡àR¡ìƒàAáA¡[J¤à ¯àîÒ[>¡ú 


P¡ƒ K¤ì>¢X *Òü¤å *Òüìƒï[¹¤öà
ëºïì¹´¬³ *ì¹>A塳à¹

P¡ƒ K¤ì>¢X ÒàÚ¤[Î š[¤ÃA¡ ÒüX[t¡t塸Î>[Å}>à A¡¹´•à ³ãÚà³Kã =¤A¡ ët¡ï[¹, ³ãÚà³Kã [¹ìÎà΢[Å} A¡¹´•à Wå¡´•à Åã[\Ä[¹ ÒàÚ>à Ò}>¤à ³t¡³ƒà ëÒA¡ ëÒA¡ ÒàÚ>¤à ¯àîÒ[>¡ú ÒàÚ¤[ƒ ιA¡à¹ šàÚJv¡û¡ƒà Åã[\Ä¤à ¯àîÒ >ìv¡ Òã¹³ Jè[ƒ}v¡û¡à Åã[\Ĥ[>¡ú


A¡àTƒà [º> W¡R¡ºKà A¡>à>à ó¡³å}ƒà ÒãšA¡ìƒï[¹
Úàl¡üÅR¡Kã "R¡àR¡¤à "줹ºv¡û¡à, "³å¤à [>³ ³¹v¡û¡à, #[Å} W¡àÒü[ÅĤà, =ऺ ëW¡à}¤Kã ë‹à>ìJàÀv¡û¡à "ì>ï¤à =´¬àº ëšà³J;ºA¡šà
ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

[¤ ë\ [šKã Î[\¢ìA¡º Ñ|àÒüv¡û¡à ëW¡à}[ÅÀA¡šà &> [š &ó¡ ³[¹, >³ƒå>à ó¡à[J¤à Òü[@ƒìšì@ƒ”z "³à, ºåìÒà}¤à ëºàÒüƒå>à =ãÀA¡šƒà >åšà ³Úè³ W¡R¡ƒ>à "ìt¡àÙƒà ëW¡>[J¤à A¡ìUöÎA¡ã A¡>¸à "³à, J«àÒüƒKã ³¹ç¡ >àA¡º ">ã³A¥¡à *Òü[¹¤à ³t¡ãA¡ W¡à¹¤à ³ã×; ">ã Úà*¤à &> [š [š šèÀš[Î>à Ç¡K;tå¡>à #>J;[º¤à =´¬àºKã ³ìJàA¡ [=}K;š[ƒ R¡ì´Ã, ³šè} ó¡à>à Åà;tå¡>à =³ìW¡; ³ÒÚ Úà>¤à, =ì´¬ï ³¹à t¡à¤[ƒ Ò@ƒA¡ ºàA¡"´¬à ëÒàìt¡º Aáà[Îv¡û¡à íº¹´¬à Åà[”zƒàÎ ëKàÎàÒüKã ³Åè W¡à³-W¡>ãƒà íºì¹¡ú

 


뮡à;[t¡ ëºàÒüìJø ¯àJº[ƒ t¡àÒü*ÄJì¹
ëºïì¹´¬³ *ì¹>A塳à¹

11 Ç¡¤à ëÑzt¡ &ìγ¤Ãã 뮡à;[t¡ ëºàÒüJ칡ú Úà´•à W¡ãA¥¡à ³¯à-³[>º >àÒüƒ>à ¡=àƒ>[J¡ú 뮡à; =àƒ>[J¤à >å[³;t¡Kã J«àÒü¹´¬@ƒ íA¡ì=º ³ã>à W¡ãA¥¡-W¡àÚ>à R¡³ƒ³îJ [t¡ÀA¡[J¡ú R¡àKã ³³º t¡àR¡J;ºA¡[J¡ú *A¡ A¡A¡ó¡³ƒà *A¡Åà ó¡}>¹A¡[Jìƒ, R¡à>å íºìK ó¡}>ì‰, Ò¯àÒü =¹àA¡ ³³º t¡àR¡J;ìJø¡ú ëšà;-íW¡ šè´¬à ³³º ÒàÒüK;ºA¡ìJø¡ú


Wè¡}[ÅĤà ιA¡à¹ ³[³ t¡´ÃA¡šà
ιA¡à¹ ëÅ´¬à-ëųƒ¤à, W¡ãó¡ [³[>Ñz¹ ">ã[ƒ A¡à¹AáK[>
ëÚ}ìJà³ Òüì¤àÚàÒü³à

11 Ç¡¤à ³[ošå¹ ëÑzt¡ &ìγ¤Ãã "³à íºÒĤà "³[ƒ "ì>ï¤à ιA¡à¹ "³à ºàA¡ÒĤà 뮡àt¡¹ *Òü[¹¤à šø\à ³ãÚà´•à ³ÒàA¡-³ÒàB¡ã ">ã}¤à, "šà´¬à "³[ƒ "ó¡¤à ³ã*Òü J@ƒå>à W¡;[J¤à ³àW¢¡ 4 "³Îå} ³àW¢¡ 8 ƒà 뮡à; =àƒ>ìJø¡ú


ëyû¡à¹š[t¡Kã 뮡à; – [Ît¡ 60 ëyû¡à¹š[t¡ 83 !
"àÒü &> [ÎKã "=¢¹>à ëÎà[>Úà "³Îå} ë³à[ƒƒKã ó¡à*¤à ëÒ@ƒå>à J«àÒüƒKã Òü>àA¡ Jå>¤à *Òüì¹
ƒà. W¡ã}ìº> ³àÒüÑ•à³

뮡à; ³³àR¡Kã ¯à¹ã>à ëÅgà-=å³\à, ë¤ÃàìA¡ƒ "³Îå} ëóø¡³¯àA¢¡ &[Køì³”z! 뮡à; ³tå¡}Kã ¯à¹ã>à 5 ëÚïÒü, 7 ëÚïÒü! ë³[>ìó¡ìÑzàKã ³×; ³[>ìó¡[Ñz줺! ³Ñ¬àÚƒ[> Òü[@ƒÚàƒà Òüìºìv¡û¡à칺 [¹ìó¡à³¢Î "³à W¡àl¡ü>à šå¹A¡šà t¡R¡àÒüó¡ì‰ ÒàÚ>¹[Aá¤[Ρú


ÒüìA¡àì>à[³A¡ ë¤ÃàìA¡ƒ, ÒüìA¡àì>à[³A¡ ëÎS¡Î> "³[ƒ Úå &> [Î
šåJø´¬³ Aå¡ìgà

 t¡àÒü¤R¡ ³šå ³àKã Jè;t¡à í³, #[Å}, >å}[Å;, íº¤àA¡, "[t¡Úà, =¯àÚ "³[ƒ [³ì¹º t¡ì¹; "[Π뺚¥³A¡ íº¡ú šè´•³A¡[ÎKã "ìÅ}¤à ³šå[ƒ #Ŭ¹, t¡àÒü¤Q ³šå ³Òàv¡û¡[>¡ú


"*>¤à ³[ošå¹ – ³àW¡¢ 4 ƒà ëyû¡à¹š[t¡ 54!
NPF A¡ã ëÎóå¡ Òà*[A¡šA¡ã º>-=å³ W¡Òã 5 ƒà ºåšà ëyû¡à¹ 10.7 ëÒ>K;tå¡>à šè´•³B¡ã ³ìA¡àv¡û¡à íºìJø
ƒà. W¡ã}ìº> ³àÒüÑ•à³

ëyû¡à¹š[t¡ ³ã칚 0 ƒKã 54! ³ƒåÎå "Òà>¤à t¡àS¡A¡ ó¡à*¤ƒKã! W¡Òã 15 Kã ³³àR¡ƒà šàR¡ì=àA¡[J¤à &ìγ¤Ãã ³ãJº[Å}ƒà ëyû¡à¹š[t¡ ³ã칚 "³ó¡à*¤à šåì=àA¡šà R¡´Ã³ìƒ, R¡[Î[ƒ [Ît¡ 38 JB¡ã ³ãJºƒà ó¡à*¤à ëyû¡à¹š[t¡ 54 šåì=àA¡šà R¡ì´Ã¡ú


¯à¹ã³W¡à

ÒüA¡ì>à[³A¡ ë¤ÃàìA¡ƒ "³Îå} ³åÒü®¡à
&Î ëÒ³”z, Îàš³

'Kã ¯à¹ã[ÎKã ³¹ç¡ *Òü¤à šày[Î ">ã[>¡ú ®¡à¹t¡A¡ã ëºàº J¹Kã Òü[t¡ÒàÎA¡ã ëºà@ƒàƒà ÒàÚ¹K[ƒ >àÚA¡ ÒàÚ¤>à ëÒÄà ºàÚ>à JR¡[¤¤Îå ÚàÒü¡ú "Òà>¤à šày[Å *\à ¤ã¹W¡@ƒø[>¡ú

 


W¡A¡š[Å}>à Jå@ƒà¤à W¡óå¡ Åà¤à ë=à}\à* Jåº
ìƒ[>&º W¡¤å}¤³

ëšàt¡¹ [Ôº Åã[\ă>à W¡óå¡ Åà¤Kã =¤A¡ ët¡ï¤à Úà´•à "t¡à}¤à ³ó¡³ "³[> ë=à}\à*¡ú W¡A¡šà A¡àR¡ºèšA¡ã Jåº[Å}Kã ³>å}ƒà "³[>¡ú ³[ošå¹ƒà ëKïØl¡à ‹´¶¢à W¡R¡ºA¡šà ³t¡³ƒà ëKïØl¡à ‹´¶¢à šà³ƒ¤à W¡A¡š[Å}>à [>}ì=ïKà ³àìÚàA¥¡ƒ>¤à ëÒà;>[J¤à "³Îå} W¡R¡\[Jƒ>à ÒàÄà íº[¹¤à ³ó¡³ƒKã "ìt¡àÙà ³ó¡³ƒà í=ìƒàv¡ûå¡>à íº>[J¡ú


¤àÒü¤º>à ÒàÚ, ‘[¤ & P¡ƒ >àÒü¤¹’
ƒà. ëW¡à}=à³ >ì¹@ƒø [Î}Ò, &ƒì®¡àìA¡t¡

º³ƒ³ "³Kã šå[X *Òü[¹¤à ëÒà\R¡, º³\R¡ "ƒåƒà íó¡KàA¡ íó¡>à =;tå¡>à ³ã*Òü A¡àR¡ºèš "³>à ³ãÚà´•à Åã[\Ä[¹¤à W¡à>-=A¥¡¤à ëšà;-íW¡ šè´¬à šå[Å>¤à Úàì¹àÒü ÒàÚƒå>à º³ƒ³ "ƒå³v¡û¡à Jå@ƒàƒå>à íº[³Ä[¹¤à ³ãÚà³ "³¤å *;[º¤à¡ú ¤àÒü¤ºƒà Úà*¤à ‘[¤ & P¡ƒ >àÒü¤¹’ ÒàÚ¤ƒå >ã}[Å}Ò[À¡ú


³[ošå¹ƒà 뮡àt¡¹ "³[ƒ ³ã칚 ³Úà³
[>}ìR¡à´¬³ P¡oW¡@ƒø [Î}Ò

³[ošå¹ Úà*>à ®¡à¹v¡à W¡Òã ³R¡à ³R¡à Jèƒã}Kã ëƒì³àìyû¡[ÎKã ó¡\>à Òüì=àAáKà ëÅ´¬à ¯àÒ씂àB¡ã ³tå¡}ÒüÄà ³ãJº ët¡ïƒå>à šø\à>à "šà´¬à ³ã×; J@ƒå>à íº¤àA¡ ÅàÎ> šå>¤à Åã[À¤à ó¡\Jø¤à >ã[t¡-[>Ú³ "[Î R¡[Î[ƒ ³ã칚[Å}>à W¡àl¡ü>à J¹W¡ ët¡ïƒå>à Aå¡î´¶ "³ìƒï>à šàR¡ì=à[Aá¤à "[Î "ó¡¤[ƒ >ìv¡¡ú


³[ošå¹ƒà 뮡à; A¡à¤à – ëź W¡R¡ìƒ, ëź [t¡}ìƒ!
³³àR¡Kã 뮡à;t¡à A¡à[J¤à &³ &º & 60 >à W¡à}W¡;t¡à ºåšà ºàJ 4.2 ƒKã ëÒÄà J¹W¡ ët¡ï[Jìƒ
ƒà. W¡ã}ìº> ³àÒüÑ•à³

³³àR¡Kã 뮡à; ÒàÚ¤[ƒ 2012 ƒà šàR¡ì=àA¡[J¤à ³[ošå¹ ëº[\ìÎÃ[t¡¤ &ìγ¤ÃãKã ³ãJº "ƒåƒà &³ &º & A¡à[J¤à ³ã*Òü 60 Kã ³>å}ƒà 59 Kã ³Åà>à =àK;šà ÒüìºG> &Gìš[@ƒW¡¹ í>>¤ƒà &³ &º & A¡à[J¤à ³ã칚 "³v¡>à ÒüìºG> A¡[³ÅÄà šã[¹¤à J«àÒüƒKã ¯à}¤à J¹W¡ ët¡ï¤à Úà¤Kã W¡à} "ƒå ëÚï¤à R¡³[J¤à "³v¡à Úà*[J샡ú


A¡>àƒ¤å =àƒ[ÎìK, A¡>à¤å J>[ÎìK?
ëÚ}ìJà³ Òüì¤àÚàÒü³à

³ãJº[ƒ ³àR¡ƒà t¡àƒå>à íºì¹¡ú "šà´¬à ³ã칚, "ó¡¤à ³ã×; JÄ>¤à ³t¡³Îå ëºìšÃ¡ú 뮡à; =àƒ¤à >å[³;>à ³àW¢¡ 4 "³Îå} ³àW¢¡ 8 ë=àìAá¡ú A¡[¹KンA¡ ³ãJº? Kot¡”| W¡;šà "ìW¡ï¤à íº¤àA¡, ³ãÅã} Úà´¬à º³ƒ³ "³ƒ[ƒ ¯àìÚ>-ÅàÎ>Kã =¤A¡ W¡ºàÒü¤[Î šø\à ³ãÚà´•à ÒA¡ì=R¡>>à šàR¡ì=àA¡šà R¡³ìƒ¡ú


¯à¹ã³W¡à

ë>à}\å=àKã "Òã}
[Î &> γ¹[\t¡

          >å[³ƒà}[>¡ú ÒüR¡à-ÒüìR¡>Kã ³t¡³[>¡ú ë>à}Îå ëºÙà íºt¡>à t¡à[¹¡ú "[t¡ÚàÎå šè´¶³-³´¶ã¡ú šåJøã-ëJà}¤à>, Åè³àR¡-ë=ìºà}, íº¹A¡-JåÀA¡ #[Å}>à šè³=> =[À¡ú >å[³ƒà} W¡àv¡û¡à¤à l¡üìW¡A¡-¯àÚà[Å}Îå ë>à} ³¹v¡ûå¡ƒà ³Òè³ ëšàìg> ³>å}ƒà ë>à} Òà}¤à R¡àÒü>à íº[¹¡ú


³t¡ãA¡ W¡à¤à ³ã*Òü "³Îå} ³ãJº
³ãJºƒà Źç¡A¡ Úà¤[ƒ ºàÚ, ºå[W¡}¤à J>¤[ƒ ºàÚìƒ- ³ìt¡àR¡ W¡à¹Kà ³¹ê¡ ×ì@ƒàA¡[Î
ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

R¡[Î ³ãJº>à ë=àR¡[\@ƒà 뺚ù¤à ³t¡³[Îƒà ³ãšè³ Jè[ƒ}>à R¡àR¡î>- ³t¡ãA¡ W¡à¤à ³ã*Òüƒà ³ãJºÒA¡ šãƒå>à ³[ošå¹Kã tå¡}º³W¡;A¡ã šå[Xì¹àº "³Kンv¡û¡à >å}R¡àÒü-ÚàÒüó¡>à íº>¤à ëÒà;>Kƒ¤[>¡ú


®¡à¹t¡, ³[ošå¹ ιA¡à¹ "³Îå} Úå &> [ÎKã "Òà>¤à ¯à¹ãKã ³tå¡} 

"R¡à} *Òü[¹îR¡ƒà t¡³[J¤à šà¹à "³à JR¡>ã} >ã}[Å}ºA¡Òü¡ú "¤å ë¤> "àì‹´•à ë>à}³à "[Ò}ƒà >å}R¡àÒü>à t衴ô¬ƒKã JR¡ìÒïƒ>à [³A¡š ë=àAáAá´¶ã¡ú "¹R¡¤à ³R¡àºKã ³¹v¡û¡à ºàÒüKã šàl¡üìJàìºàÒü "³>à ³ìR¡à@ƒà Î>àKã ºàÒü[¹A¡ "³à šàÚƒå>à [³} šì¹} Òü¤à "³à $;ºAá´¶ã¡ú


ëšàìÑzº ë¤ìºàt¡>Îå ³ãJºƒà ³àÚ šàA¥¡¤Kã ³W¡àA¡ *Òü¹A¡šà
ëÚ}ìJà³ Òüì¤àÚàÒü³à

&ìγ¤Ãã >;yKà šà[º¢Úàì³”zA¡ã ΋à¹> ³ãJº ÒàÚ¤[ƒ ë\>칺 ÒüìºG> ëÒA¡-ëÒA¡ šàR¡ì=àA¡šà ³t¡³ƒà "Úà´¬à ë>àì³¢º 뮡àt¡¹[Å}>à ³ìJàÚ ³ìJàÚKã ³>àA¡ >A¡šà ëšà[º} ëÑzÎ>[Å}ƒà W¡;tå¡>à Òüìºìv¡ûö¡à[>A¡ 뮡à[t¡} ë³[á>ƒà 뮡àt¡ =àƒ>ƒå>à ³ìJàÚ ³ìJàÚKã "šà´¬à ³ã×; ëA¡[@ƒìƒt¡ JîÄ¡ú


>å}[Å šàl¡üì\º šå¤à ‘ëΔz ¤à캸”zàÒü>’
"๠ëA¡ [¤ƒå¹

R¡[ÎKã ë³àƒ>¢ ëÎàÎàÒü[t¡ "[Î ëó¡[³[º -Ú贕ຠ>àÒü¤à šå[Xƒà ëųK;-ÅàK;š[>¡ú >å}[Å-W¡àÄ>à íº[³Ä¤à Òü³å}-³>å}>à γà\ "³ƒà A¡àR¡ºèš Jè[ƒ} íº[³Ä¤à R¡´¬Kã ëJàR¡=àR¡[>¡ú ¤à캸”zàÒü>Kã ‘>å}[ŤKã šàl¡üì\º’ "[Î Åà¤ã-Åàì>ï R¡àv¡û¡Kã >ìv¡, ³ã*Òü¤à \à[t¡Kã[>- ‹³¢, A¡àR¡ºèš, ó塹ꡚ >àÒü샡ú  W¡;>¤ã ÒàÚ¤ƒå>à ¤à캸”zàÒü> ëƒ¤å ³ì=à; A¡à¹A¡šà-A¡à¹A¡šã[Å}ƒKã *Òü¤P¡³ ë=àA¡Ò[À¤[Î ºàÒü¤A¡ =ã¤[>¡ú


¯à¹ã³W¡à

=àÚ ëºà@ƒà Òü¤à ¯à¹ã³W¡à "[Î >àšà 뮡à}[®¡®¡àt¡>à Òü}[ºÎt¡à Òì@ƒàA¡šƒKã ëA¡àX³ Aå¡À‹Œ\>à ³[ošå¹ãƒà Òì@ƒàA¡š[>
ëڹꡳ =åKàÒü¤ã ÅàĤà
³àì>àš ëA¡ÚåÅà[>t¡

‘‘[\ÚåA¡, R¡[Î >å}[=º >ÒàA¡ 볺à ëÚ}¤à W¡;ìºàÒü‰à?’’ ë>à}³à >å[³;Úå}¤à ³tå¡}ƒà ³³à>à Ò}[J¤[>¡ú


º³ƒ³ "[ÎKã =å³Kã ëšàìxàA¡ šåì=àA¡šà [>ìR¡º Jåº

‘ëó¡àìt¡à[ƒ "ƒå³ >´¶ã, A¡[¹Kãì>à Ò}ºå¹Îå "ƒå ët¡ï>¤[> "ƒà ët¡ï>¤[> ÒàÚ>à Jå´Ã´¶ã, A¡à>¤à ó¡}¤¹à ÒàÚƒå[ƒ 'ìJàÚ[ƒ Ç¡A¡ó¡} ëÒA¡ ó¡}샡ú Òü¤å}ìR¡à >R¡>à >[´Ã[Î>à A¡[¹ ët¡ï>¤ì>à’ ÒàÚ>à =å³ Åà¤Kã =¤A¡ ët¡ïìÒï¤ã ³ãÚàÒü W¡À¤ã >åšã "ƒå>à ëó¡àR¡ìƒà¹A¡[J¡ú


ÒüA¡ì>à[³A¡ ë¤ÃàìA¡ƒ "ó¡¤Îå >ìv¡, ó¡v¡¤Îå >ìv¡
ÒüA¡ì>à[³A¡ ë¤ÃàìA¡ƒ, ³ãJº, Úàl¡üÅR¡  šèÀš[Î ëÚ}ºKà l¡üΤA¡ã Ç¡v¡û¡à[>[> Jì@ƒàA¡[Î
ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

 íº[Jƒ¤à *\à ët¡à}¤öà>à ët¡àÚ>à Åã[\Ä¤à ¯àîÒ[> "ó¡¤Îå >ìv¡-ó¡v¡¤Îå >ìv¡ ÒàÚ¤[Ρú ³[ÎKã ¯àÒ씂àA¡ W¡àl¡üÒü¡ú ëÚ}¤ƒà A¡àîÄ¡ú ó¡v¡¤à R¡àv¡û¡à ëÚ}¤à l¡ü¤ƒåKã ³=v¡û¡à "ó¡¤Îå ëÚ}¤à W¡R¡[R¡ ÒàÚ¤[>¡ú


íA¡>à º³ÒèÒü *ÀA¡šà
ë³QW¡@ƒø íÒ¹à}ìJà}\³

"Òã}ƒå t衴ô¬ƒKã ³>å} "ìW¡ï¤à W¡R¡>ã}ºv¡ûå¡>à ³ãA¡š ë=àAáAá´¶ã¡ú ³>å} "ìW¡ï¤Kã =¤v¡ûå¡ ëºàÒü¹¤à ³tå¡}ƒà Òãš=¤à Ú๳샡ú "ƒå>à R¡¹à} ³¹ê¡š-³šàR¡[Å}>à =àK;>¹A¡šà ¯àW¡œ¡à A¡[¹-A¡[¹ Úà*[¹¤ìK ÒàÚƒå>à ëÚ}>ã}ºA¡Òü¡ú "ƒå>à ëÚ}ºåÒü ³ƒåƒà Î๠¹[g>à [¤[ƒ* [Aáš "³à =àK;šƒå Úà*¹´¶ã¡ú ³ƒå t¡à} 15 Kã[>¡ú ë>t¡ ó¡}ƒ¤>à Òà}ºå‰¤[>>à ëÒï[\v¡û¡à ó¡\>à ó¡}캡ú 


Úå[>Ú> ¤ì\t¡ – "Kã "àÅà íºt¡¤Kã ƒÅà
¤ì\t¡ "[Î J¹W¡ A¡à ëÒÄà ºàA¡[Å>¤à A¡ì”|G>¹ã ¤ì\t¡[>
ƒà. W¡ã}ìº> ³àÒüÑ•à³

¤ì\t¡ "³à ÒàÚ¤[ΠιA¡à¹ "³Kã W¡ÒãKã J«àÒüƒKã ³¹ç¡ *Òü¤à ÒüA¡ì>à[³A¡ ëšà[ºÎã ëƒàAå¡ì³”z "³[>¡ú íºR¡àA¡ "³Kã º³W¡; A¡[¹ì>à ÒàÚ¤[Î ¤ì\t¡ ëÚ}¤ƒà JR¡¤à R¡´¶ã¡ú [ƒì³à[>t¡àÒüì\Î>Kã "¯à¤à íW¡ì=R¡ J³ ë=}>à ³àìÚàA¥¡[¹îR¡ "³Îå} ³[ošå¹ Úà*>à ëÑzt¡ 5 Kã ³ãJº šàR¡ì=àA¥¡¤à ëų-Åà¤à ëÒï¹[AáîR¡ t¡àgà "[΃à ë³à[ƒKã Úå[>Ú> ¤ì\t¡ 2017-18 ëó¡¤ö硯à¹ã 1 ƒà šåì=àA¡ìJø¡ú


ºàB¡ƒ¤à *[º[´šG "׳KンA¡ Òü[@ƒÚà>à =à}[º¤à ëJàR¡=à}

³³àR¡ W¡Òã Òü} 2016 t¡à ¤öà[\º>à Úè´¬å *Òüƒå>à [¹*ƒà šàR¡ì=àA¡[J¤à >å[³; 17 [>Kã *Òü¤à ³à캳Kã J«àÒüƒKã W¡àl¡ü¹¤à ³º[t¡ ëÑšà[t¡¢} Òü쮡”z δ¶¹ *[º[´šA¡ ëK³Î "ƒåƒà Òü[@ƒÚà>à Ç¡š¥t¡}Kã [κ®¡¹ 볃º 1 "³Îå} ë¤öàg 볃º 1 JB¡à šèÄà 볃º ">ãƒKã ëÒÄà ëºï¤à R¡³ƒ>à ºàA¡Jø¤à ³tå¡}ƒà íº¤àA¡ "[Î>à ºàB¡ìƒï[¹¤à ³=R¡Kã *[º[´šG[Å}ƒà ³àÚ šàA¥¡à šàìó¢¡àì³X šãƒå>à Źç¡A¡ Úà>¤Kã šà@ƒ³ "³à ëÒï[\A¡ =´Ã[Aá¡ú


¯à¹ã³W¡à

#W¡à*ƒå
=àA¡à[\ [ŤÅS¡¹ [šºàÒü

 ëƒÅA¡ã [W¡ƒàÒüKã J«àÒüƒKã ¯à}¤à ³ó¡³ƒå ºàÒüÅR¡>à A¡[À¡ú ³ó¡³ƒå ó¡à*¤ƒà ºàÒüƒå #[Å}>à ³R¡A¡ ëÚ盧îJ =è´Ã´¶ã¡ú #[Å}, #[Å} ³ó¡³ šè´¬ƒà¡ú


ë³à[ƒ "³Îå} Òüì¤à¤ã – ë³[G³³ ®¡àÈo, [³[>³³ ÅàÎ>
>àKà 60% Aå¡[A¡ 70% ³ãît¡/í³ît¡ 75% >à Úàƒ¤à ë¤ÃàìA¡ƒ 뮡à; Úà*Kìƒï[¹¤öà?
ƒà. W¡ã}ìº> ³àÒüÑ•à³

‘W¡ã> ëÒì¹à, =¤A¡ ë\ì¹à’ ³ƒå³A¥¡à ºèš ³W¡à "³>à ëA¡ï¤à ë¤ÃàìA¡ƒ =à 3 Ç¡¤à R¡´¬[>¡ú ëó¡¤ö硯à¹ã 3 ƒà [>Úå [ƒÀãƒà >àA¡º "׳Kã ¯à¹ã ÅàK[> ÒàÚ[¹¤[ÎÎå ³ƒåKã Úè´£¡³ [ƒ[Ñ|v¡û¡ 7 ëÅ´¬>à *ÒüK[> ÒàÚ>à Åv¢¡ Úà*>¤>à Úå>àÒüìt¡ƒ >àKà A¡àl¡ü[Xº ( Úå &> [Î) >à ë>ìÑ•º ÒàÚì¯[Å}ƒà W¡;=[¹¤à ³t¡³ A¡v¡û¡¤à ë¤ÃàìA¡ƒ "[Î ¯àì¹àÒü[Å> šå¹A¡šà ¯àKìƒï[¹¡ú


¯à¹ã³W¡à

¤³ã¢\ ëºàºKã ¯à¹ã³W¡à "[Î ët¡B¡àì=à ³¸à ë=«>à Òü}[ºÎ ëºàºƒà ‘ƒ ¤å¸[t¡ó塺, ¤å¸[t¡ó塺 ëÒì¹à>’ ÒàÚ>à Òì@ƒàA¡šƒKã ³[ošå¹ãƒà ëA¡àX³ Aå¡À‹Œ\>à Òì@ƒàA¡š[>
ó¡\¤ã, >ã}[=¤ã R¡à>å =ìUà}
KàìÚt¡>ã

 'ÒàA¥¡à Òü³àĤà "³Kà ëºàÚ>>à íºìJà´•à Å> Åà¤ã ÅàĹ´¶ã¡ú íºìÅïšè} "³ƒKã íºìÅï ëšAÃ塹Kà íºìR¡àÒüKà ët¡à;ÅãĹKà Å> Åःà >ã}JàÚ¤Kã ¯à íºìt¡¡ú


³[šì=º ƒà³>à ëÅ@µã;ìºà>Kã º´¬ã =ƒ;šã¹¤à t塳åìJà}
ìƒ[>&º W¡¤å}¤³

³[šì=º ƒà³ Åàƒå>à ë=ï¤àº tå¡ì¹ºKã #[Å} =;[J¤ƒKã J«àÒüƒKã ëÒÄà "¯à¤à ³àìÚàA¥¡Ò[À¤à ƒà³ "[ÎKã ƒàl¡ü>[Ñ|³ƒà íº¤à Jåº "[Î t塳åìJà}[>¡ú ³t¡³ "³ƒà t塳åìJà}Kã ÒUà³ ÒàÚ>à ³ãÚà´•à šà´•à W¡à>¹´¬à "ƒå ëÒï[\[v¡û¡ W¡à¤à ó¡}>[J쉡ú


ëÒï[\B¡ã *Òü[¹¤à Jå>àÒüKã "³[ƒ íºR¡àB¡ã ó¡ã¤³[΃à >åšãºà>Kã ³¹ç¡ *Òü¤à
=à}\³ 뤃³>ã

³ã*Òü¤à Jå>àÒüKã ëÒï¹A¡šƒà [šø[³[t¡¤ A¡³å¸[>\³ ºàA¡ìJø¡ú šèÄà [Ò}[³Äƒå>à W¡à[³Äƒå>à šàÀ´¶ã, ³ÅàKã Òàڤ࠺³-tå¡, Úè´•[W¡}¤à íº¹³ìƒ¡ú ³Jà W¡;=¹A¡šƒà º>àÒüKã *Òü¤à ³Jº-³ì=ºKã ëšà;-íW¡, º>-=å³ íš[ÅĹv¡ûå¡>à Jå>àÒüƒà A¡àR¡ºèš (AáàÎ) ºàA¡[J¤ƒKã[ƒ ³=}-³=} W¡;=¹A¡[J¤à Òü[t¡ÒàÎA¡ã t¡àS¡A¡[Å}ƒà >åšã>à >åšàKã ³Jà =à>à [Ò}ºA¡ìJø¡ú


>åšãƒà [t¡ìA¡; – A¡ìUöÎA¡ã A¡Úà, [¤ ë\ šãKã A¡Úà?
#ìÒïKã [t¡Ú๠K¸àÎ>à >åšãƒà, 뮡à;A¡ã [t¡ìA¡;>à >åšàƒà! >åšã &³ &º & 53, >åšà &³ &º & 7!
ƒà. W¡ã}ìº> ³àÒüÑ•à³

>åšã 뮡àt¡¹[Å}>à >åšã ³ã친¡à, >åšà 뮡àt¡¹[Å}>à >åšà ³ã친¡à 뮡à; šã¤ƒà ³[ošå¹ƒà >åšã ³ã칚 53 A¡àK[>, >åšà ³ã칚 7 A¡àK[>¡ú >åšã>à >åšãƒà 뮡à; šã¹¤[ƒ ³[ošå¹ƒà &³ &º& 53 >åšã>à *ÒüK[>¡ú "³ì¹à³ƒà >åšà>à >åšàƒà 뮡à; šã¤ƒà >åšà &³ &º & 7 t¡Kã ëÒÄà A¡àì¹àÒü¡ú

 


³Òà¹à\ Wè¡Øl¡àW¡à@ƒKã íºR¡àìAáà>
A¡à}ìºgà* í³ît¡

 ³Òà¹à\ Wè¡Øl¡àW¡à@ƒKã íºR¡àìAáà> "R¡A¡šà *Òü>à Úà>ã}ƒ¤à ë>t¡à Òü¹à¤t¡>à $;[J¡ú ³Òà¹à\Kã íºR¡àìAáà> ëA¡àìºà[>ìÚº ¹ç¡º ¤õ[t¡Å[Å}Kà >A¥¡¤à ³¹´•à ë>t¡à Òü¹à¤t¡>à Úà[Jƒ¤[>¡ú


ë>ìÑ•º ÒàÚì¯ ">ã>à šã[¹¤à íW¡ì=R¡
ëÚ}ìJà³ Òüì¤àÚàÒü³à

ë>ìÑ•º ÒàÚì¯[Å} "[Î íº¤àA¡ "[ÎKã ëÑzt¡ ëA¡[šìt¡º, ³¹ç¡ *Òü¤à ÎÒ¹, [Ò=à}ó¡³ "³[ƒ ëÑ|ìt¡[\A¡ ëºàìA¡Î> ³ó¡³[Å} Å´•Ò[À¤à A¡}ó¡àº º³Kã ³¹ç¡ *Òü¤à º´¬ã ë¹àƒì¯ A¡ì>[v¡û¡[¤[t¡ "³[>¡ú


¯à¹ã³W¡à

ëJà}>à}\àl¡ü
Îå‹ã¹ >àl¡üì¹àÒü¤³

 ëÈà[Ñz ³ó¡³ƒà ëJà}>à}\àl¡ü íó¡ìƒA¡ìÒïì¹ ÒàÚ>à [>Åà ¤@ƒKã šø[Î샔z Òü줳åƒà šàl¡ü ºàA¡Òü¡ú W¡àA¡ Úà*¤à R¡à¹ãW¡à¤³Kã ëÈà[Ñzƒå Òü줳åÎå Úà*¹[´Ã¤[>¡ú W¡àA¥¡à >@ƒå>à Òü줳å ó¡³å}ƒà ëšà;=๴¬[>¡ú


&ºà}¤³ ÅàîK>à Jà> šà´¬ã ³ìJà}ƒà Jå@ƒà¤à ëÒï[J¤ƒKã &ºà}Jà>ìšàA¡šã
ìƒ[>&º W¡¤å}¤³

t¡´šàB¡ã º³ƒ³ƒà ³šè} *Òü>à Jå@ƒà[¹¤à í³ît¡ ó塹硚A¡ã ³ã*Òü[Å}>à Jå@ƒà¤à "[¹¤à Jåº[Å}Kã ³¹v¡û¡à &ºà}Jà>ìšàA¡šãÎå "³[>¡ú Jåº "[Î ³ãì¹àº "׳ì¹à³Kã ³³àR¡ ÒàÚ¤[ƒ W¡Òã 300 ë¹à³Kã ³³àR¡ƒKã Jå@ƒà¹A¡[J¤[> ÒàÚ>à =à\î>¡ú


šå[X [Òìƒ> [Òìƒ@ƒà
Å[\îAá

'ìJàÚ ³ã*Òü¤Kã ³R¡ºà> *Òü[¹¤à "àÅà *Òü[¹¤à šå[X¤å ³ÅA¡ t¡à[Aá¤à ³t¡³ ³t¡³Kã (šå¯à¹ã) Kã ÅA¡ìÚ} [³}ìź *Òü[¹¤à ëJà[¹ì¹àºKã ëJàR¡W¡; "[Î A¡ƒàÚƒKã º³=àó¡³ *Òü¹Kà A¡ƒàÚƒà š”‚æ}ó¡³ *Òü[>¡?


íºR¡àA¡-š=àšA¡ã ³tå¡} ÒüÄà ëÑzt¡ "³ƒà [š "๠=´¬à 
ƒà. ëW¡à}=à³ >ì¹@ƒø [Î}Ò, &ƒì®¡àìA¡t¡

³Úà´•à šR¡ìÅà> ëÅàîÄ, º³ƒ³[΃à [š "๠ºàB¡ìƒïì¹ >;yKà [š "๠=´¬ƒà ³t¡ãA¡ W¡àì¹, ëΔz¹ƒà šàl¡ü ëÚïìJø "ƒå>à Úà´•à =å>à [š "๠ºàB¡[> "[Î>[W¡}¤à¡ú


Òüìšà³ ¤à¤å – ó¡à[KKã [>}ì=ï칺 "³à ³àR¡[J¤à
[\;A塳๠ëºàÒüìt¡à}¤³

Òüìšà³ ¤à¤å "ît¡ A¡>àÎå >ìv¡ ³t¡³ "³ƒà ³[ošå¹ƒà ó¡à[KKã [>}ì=ï *Òü>à šà@ƒå>à >Òà-"Òº, >åšã-"R¡à} Jàv¡û¡>à šèAá㠚àÚ¤³îJ ë>àA¡Ò>¤à R¡³[J¤à ³ÅA¡ >àÒü¤à A¡ì³[ƒÚà> "³[>¡ú


¯à¹ã³W¡à

ë³àÒü¹à}ì=³ ¹àì\>Kã Îà[Òt¡¸ &A¡à샳㠳>à, 2016 ó¡}º¤à ‘ëW¡š=¹¤à #[Å}šå>’ ¯à¹ã³W¡àKã ºàÒü[¹v¡û¡Kã
Îåš¹ A¡´šå¸t¡¹

W¡àl¡ü¹¤à Îåš¹ A¡´šå¸t¡¹ "³Kã ³³àR¡ƒà ³”|ã ó¡[´Ã¡ú ëA¡àv¡û¡à Òüìºìv¡ûö¡à[>B¡ã ëÒºì³t¡ "³à $[šÃ, ƒàv¡û¡¹Kã Jè\å-Jè;ºàÚ ³à>¤à J¹Îå ÒA¡W¡à}ƒà "³[ƒ šà촬ೃà ëÚà[´Ã¡ú


Òü@ƒ[Ñ|ìÚº ëšà[ºÎã 1977 ÒU;>à ëÚ}¤à

ëºïì¹´¬³ *ì¹>A塳à¹

Òü@ƒ[Ñ|ìÚº ëšà[ºÎã ëÑzt¡ì³”z 1977 "[Î>à ëA¡àìt¡\ "³Îå} "šãA¡šà ³JºKã Òü@ƒ[Ñ|[Å}¤å JåU} "³Îå} "šãA¡šà ÅÒ¹[Å}ƒà Åì@ƒàA¡ÒÄ¤à šà@ƒ³ =³[J¤[>¡ú JåU}Kã º³ƒ³[Å} "[ÎKã ëÅ@μã;ìºà>[Î ëºïl¡ü-Åã}l¡üƒKã ºàA¡š[> ³[Î Òü@ƒ[Ñ|[Å}>à šàA¡-ÅÄà ë¹à-ë³t¡[¹ìÚº *Òü>à Åã[\Ĥà Úà¤[Å}[>¡ú


[ƒ[Ñ|v¡û¡ t¡ì¹; ºàl¡üì=àAá¤à tå¡}ƒà ³[ošå¹
šåJø´¬³ Aå¡ìgà

 [ƒ[Ñ|v¡û¡ ">ã ºàl¡üì=àB¡[> t¡à¤ƒà ³[ošå¹ƒà "¯à¤à A¡Úà ³àìÚàA¥¡[J¡ú ³[Î ëƒì³àìyû¡ÎãKã Úà´•à šA¥¡¤à ³ãÚà´•à ³àKã ³àKã ">ã}¤à ëó¡àR¡ìƒàA¥¡¤Kã t¡àgà "ƒå³[A¥¡¡ú


ÒüìºG>Kã A¡à}[Å[ƒ Jã}ºì¹, A¡¹´•[ƒ ³ãJº ë=}>K[>
ëÚ}ìJà³ Òüì¤àÚàÒü³à, ëó¡à³¢¹ "๠*

 ³t¡³Kã "*>¤¤å ÒàÚK‰à >;yKà ³ã*Òü¤Kã #ìJï ºà}¤>¤å *ÒüÒÀA¡šøà R¡[Î[ƒ ³ã*Òü "Úà´¬à íšÅà, Å[v¡û¡¤å íº¹¤[ƒ ³ãJº ë=}>>ã}R¡A¡Òü¡ú


Òüì³àÒü>å Òü³à ºà;W¡¤Kã ºàÒüì¹àº
Òü}¤à ³R¡à}, Úè´•à³W¡à

Òüì³àÒü>å Òü³à¤å =¯àÚ W¡R¡ìJàÄà, šèA¥¡ã} ëW¡œ¡>à ë=ï[>\¹¤ƒà šã>îÒ¤ã Òü³à>à šã[¤ƒ¤à íºìt¡¡ú ÅàÒüìÚà> Úà´¬ã Òü³à[>, Úè³ì=àR¡ Jè[ƒ} Úè³W¡R¡¤ã, Úè³ìÅ´¬ã, Úè³[º}¤ã ¯àv¡-šàƒ¤ã Òü³àƒà íÒ-íº, ëW¡R¡¤ã-ëW¡R¡¤à íÒƒå>à #¹à;W¡¹¤[ƒ šã[¤ƒ¤à íºt¡¤à Òü³à[>¡ú


¯à¹ã³W¡à

ëW¡š=¹¤à #[Å}šå> 
ë³àÒü¹à}ì=³ ¹àì\>

 ºàÒü[¹A¡ Òü¤à ³¹ê¡œ¡æKã "ìÅà>¤à \àKà "³[ƒ íºì¹¡ú ³ƒå[ƒ ³ìJàÚ *[ó¡Ît¡à ëA¡¹à>ã *Òü>à ó¡[´Ã¤ã Òüît¡³ƒå[>¡ú A¡>àP¡´¬à >;yKà A¡>àP¡´¬ã "³>à Òüît¡³ƒåKã ³¹³ƒA¡à J¹à Ò”‚¹š ët¡ï¤à A¡ì³”z šã¹ç¡¤à Úà샡ú t¡à¤à J¹à >å}R¡àÒüt¡¤à ¯à¹ãA¡à Åà¹ç¡¤à Úà¤à >ìv¡¡ú


[ƒÀã >å}[Ťà Úà´¶>ìJø
³t¡ãA¡ ëÚÄîºR¡àA¡ ëó¡ƒì¹[º\³ƒ[ƒ ëÑzt¡ A¡>J;>¤à ëÒà;>Kƒ¤[>
ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

®¡à¹t¡A¡ã ëó¡ƒì¹[º\³ "[Î A¡à>àƒàƒKã šè¹ç¡¤à ë³à샺[>¡ú ëΔz¹>à ëÒÄà ³t¡ãA¡ Åã[\Ĥà íºR¡àA¡ ³*}[>¡ú ³[΃[ƒ ëÑzt¡>à ët¡ï\Kƒ¤à =¤A¡ 66 (Τì\v¡û¡) "ƒå [ƒÀã>à Jè; ÎåA¡[=} [=}[\ºÒ@ƒ>à šàR¡ì=àB¡ƒ¤[>¡ú šà[t¡¢ "³>à šà¯¹ šàÚ¤à ó¡}‰Kà šø[Î샔z ¹ç¡º =[´¬Úå ÒàÚ¤[Î šà[t¢¡ƒåKã Òü”zì¹Ñz[>¡ú


"ìA¡àÚ¤Kã ó¡ã¤³ t¡à[Aá¤à ¤àÒü*Òü[@ƒìA¡t¡¹
&> Ÿà³[A¡ìÅ๠[Î}Ò

 ëÒï[\B¡ã ³t¡³ƒà 'ìJàÚ¤å W¡¹à} šàÒü¤à l¡ü[¹¤öà? ë‰ìKà>óáàÒü\ "³Îå} 냳ìκóáàÒü\ ÒàÚ¤à W¡¹à} ³Jº "[ÎKã "šè>¤à ³[³} "[Î *ìƒàì>t¡ìÎ ÒàÚ>à JR¡î>¡ú


"àÒü>Kã íº¤àA¡ "³ƒà A¡à[ó¢¡ÚåKã W¡Äó¡³
ƒà. ëW¡à}=à³ >ì¹@ƒø [Î}Ò, &ƒì®¡àìA¡t¡

R¡[Î >ã}t¡´¬à ®¡à¹t¡A¡ã >àK[¹A¡[Å}Kã šå[Xƒà A¡à[ó¢¡Úå ÒàÚ¤à ×A塳 "³à W¡;>[¹¤[Î[ƒ A¡¹´¬à "àÒüÄà ëÅïK;šìK? "àÒüÄà šø\àKã šå[Xƒà Jè; [=}[\>¤à Úà¤Kã W¡à}ƒå A¡ƒàÚ ó¡à*¤ì>à? ×A塳 "ƒåKã ³tå¡} ÒüÄà =¤A¡ W¡;=¹A¡šƒà "ìÅàA¡-"š> >}¤à šø\àKンv¡û¡à A¡¹´¬à šàî´¬ íº¤ìK?


¯à¹ã³W¡à

šå[X ëJàR¡W¡;
[>}ì=³W¡à *}¤ã &> ë³³à 냤ã

íºšàîAá W¡à [KºàÎ "³à šàÚ¹ƒå>à ³àìUàºKã l¡üìJàR¡ìt¡@ƒà R¡àƒå>à ëšà;=à-ëšà;=à W¡à =[Aá¡ú íºšàîAá ³Åà R¡³ƒ>à íº¹A¡šà Aå¡Òü¹¤[>¡ú ³W¡à>åšã ë=àA¡šã íº³>à #[Å} [KºàÎ "³Kà ÒãƒàA¡ P¡ºã "³à šàÚ¹ƒå>à ³³àì¤àB¡ã ³>àv¡û¡à W¡R¡[ÅÀA¡Òü¡ú


">ã}¤à/"šà´¬Kã ët¡ï[¹¤à ÒüA¡ì>à[³A¡ ë¤ÃàìA¡ƒ "àÒüÄà Úàìƒ
[>}ìR¡à´¬³ P¡oW¡@ƒø [Î}Ò

³šè} ó¡à¤à šø\àKã ">ã}¤à, "šà´¬à, ³¹³ W¡à¤à "ìÒ>¤à t¡à>¤à #ìÒï ëÒïƒå>à šà[À¤à ιA¡à¹ƒåKã ³=v¡û¡à t¡A¥¡¤à ³à캳Kã *Òü>à "ƒå³ ët¡ïî>, W¡;î>¡ú íºR¡àA¡š[Å}>à "Úà¤à šã¤à, Úàƒ¤>à šãƒ¤à JĹKà J¹à J¹à Òì@ƒàA¥¡¹Kà "ƒå³ Úà>¤à ³ó¡³ Jè[ƒ}ƒà W¡;î>¡ú


íšÅà W¡à¤à R¡àv¡û¡¤å A¡¹šÎ> >ìv¡ ºå[¹¤[ƒ ëA¡àv¡ûå¡ ëÒà}¤[>
A¡¹šÎ> ÒàÚ¤[Î "W¡à> ³ã¹àÚ >àÒü¤à, ³ãW¡R¡ ³ãJàÚ >àÒü¤Îå Úà*Òü

ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

ºåšà 1000, 500 W¡;šã ëÒï[J¤à >줴¬¹ 8 ƒKã W¡;>Ò>[Jƒ¤à "[Î>à A¡¹šÎ> [=}¤à, ët¡ì¹à[¹Ñz >³=¤à "³Îå} ÒàÄKã íšÅà šàÚƒå>à Åã[\Ĺ´¬ƒå [ƒ[\ìt¡º yàìgG>, [ƒ[\ìt¡º A¡ì¹Xã Åã[\ăå>à íº¤à-ëÚà>¤à ët¡ï¤Kã ¯àó¡³ =³[J¤à "ƒå íºR¡àA¡ ³šå "Úà´¬à ³¹ç¡ *Òü>à [¤ ë\ [šKã[ƒ šà@ƒ³ ó¡}ìº ÒàÚ[¹¡ú


W¡àÄ-[W¡Ä¤Kã º´¬ãƒà A¡¤åÒü κà} ³àÒü¤à

[ƒ &º A¡¤åÒü

‘W¡àÄ-[W¡Ä>à [Ò}[³Ä¤à’ ÒàÚ¤à  ¯àîÒ "[Î "ÎåB¡ã ³t¡ãA¡ ó¡\ìJø¡ú "ƒå¤å ÒàÚ[¹¤à ¯àîÒ "[ÎKã ³t¡ãA¡-³P¡o ó¡\Jø¤à ëšà; "ƒå ³ìšàš "³v¡à A¡àÚƒ>à =¤v¡û¡à *씂àA¡šà ÒàÚ¤ƒå[> J«àÒüƒKã ºå[¹¤[ƒ¡ú


Úå¤ã ³šè´•à ³×; [ÅÀ´Ã¤[ƒ ³[ošå¹ 'ìJàÚ "³åA¡ ÒÄà ¯à¹ì¹àÒü

&ºà}¤³ [ƒ[ºš, &ƒì®¡àìA¡t¡

³ã*Òü A¡ÚàKã ¤[ºƒà> ët¡ï¤t¡>à tå¡}Kã ³ãì¹àºKンv¡û¡à "¯à¤¤å >àî=ƒå>à =³[\>¤à, >å}R¡àÒü¤à-ÚàÒüó¡¤à *ÒüÒ[À ÒàÚ¤à =àÚ>Kã ×ì@ƒàA¥¡Jø¤à W¡;>[J‰¤à ¯àJìÀà>ƒå¤å "Îå³-"Îå³ W¡;>ƒå>t¡à íº¹¤[ƒ ³Aè¡ ëJàìv¡û¡àAá¤à Úå¤ã ³šè³ "³¤å >è}šàA¡ ³=A¡ "³ƒà "A¡>¤à Åàóè¡ "³Kà ëºàÚ>>à t¡TàÚ t¡à>à =åKàÒü¤à "³[ƒ ³Aè¡ Úà*[¹¤à Úå¤ã ³šè³ "³¤å "R¡àR¡¤à ³Wå¡Kã ëA¡àA¡ìÚ; ëÚ;[Å>[¤ƒå>à Úå¤ã ³ÅàKã "ìA¡àÚ¤à Źç¡v¡û¡à [Î@ƒå¹>à ëA¡àÚ>à #Kã Åv¡û¡³ ºà}ºƒå>à ³R¡A¡ A¡A¡Jø¤à Åv¡û¡³ "³Kã ³*}ƒà W¡à[Aá¤à í³ƒà º}[Å@ƒå>à í³Kã šè\à ët¡ï>[¹¤à ‹³¢ *Òü¤ W¡;>[¤¤å ³šè} ó¡àì¹ ÒàÚ>à ëºï>[¹¤à A¡[¹Kãì>à?


³ãKã ³ìšà; – ³ÅàKã ³¹º

³àÒü¤³ ët¡àìº>

¤õ[t¡Å ë>àì¤[ºÑz W¡àº¢Î [ƒìA¡XA¡ã ³Úè³ƒà ³³àĤà "³>à ë>à}³à W¡R¡ºå¤ƒà l¡ü¤à ó¡}[J ºàÒü[¹B¡ã ºàÒü[¹A¡R¡àv¡û¡à¡ú ó¡³å}ƒà ºàÒü[¹A¡, ºåJå³ƒà ºàÒü[¹A¡, JèÚàì¹à³ƒà ºàÒü[¹A¡, ët¡¤º ³=v¡û¡Îå ºàÒü[¹B¡ã ³îš, A¡àTƒÎå ºàÒü[¹A¡ ³šå>-³šå>, Òü³å}Kã ³W¡ã-³W¡ãƒà ºàÒü[¹A¡ ³îš-³îš A¡>àKã W¡àA¡ÅR¡ƒà ó¡à*¤à ºàÒü[¹A¡ R¡àv¡û¡à¡ú


³ãÚà´•à "¯à¤à t¡à¤à ³t¡³ƒà Jåìƒà}W¡à¤à ëºï¤à
W¡à*J;šà Jå>àÒü "³Kã "ìÅ}¤à ³Å[v¡û¡ "¯à¤à t¡à¹¤à ³t¡³ƒà "³Kà "³Kà ³ìt¡R¡ šà}>¤[>

ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

³à캳Kã "¯à¤à t¡à¹¤à º³Kã ³>å}ƒà \àšà> š>¤à ÚàÒü¡ú ">ãÇ¡¤à ºàgà*ƒà &ìt¡à³ ë¤à³ t¡à¤ƒKã>à Îå>à³ã A¡Úà ºàA¡Jø¤Îå W¡à*J;šà Ò@ƒ>à Òüăå>à ºàA¡Òü¡ú ³¹³[ƒ "¯à¤à t¡à¹¤à ³t¡³ƒà ëšà;-íW¡ t¡àR¡>à ëÚà>¤Kã ³×;t¡à ëÒàR¡>à ëÚà[À¡ú


ÒüA¡ì>à[³A¡ ë¤ÃàìA¡ƒ "³[ƒ [ƒì³à[>t¡àÒüì\Î>Kã íW¡ì=R¡

ƒà. l¡ü³à ³ìÚ}¤³

[\[¹¤à³ "³[ƒ ΃¹ [ÒºôΚå [ƒ[Ñ|v¡û¡ ºàl¡üì=àB¡[> t¡à¤ƒKã Úå &> [Î>à >줴¬¹ 1 ƒKã ëA¡ï[J¤à ÒüA¡ì>à[³A¡ ë¤ÃàìA¡ƒ >å[³; 51 [> Ç¡ìJø¡ú ³[Î>à ë>à}³ƒà t¡R¡àÒüó¡ƒ>à W¡R¡¤à ëšà;º³[Å} ³¹àR¡ A¡àÚ>à ó¡}ƒ¤Kà ëºàÚ>>à Òã¹³ A¡Úàƒà "¯à¤à ³àìÚàA¥¡[¹¡ú


ιA¡à¹Kã [ó¡ì¹š, šø\à[Å}Kã ë=ïƒà}, ¹à\>ã[t¡ ƒº[Å}Kã ¯à칚

ëÚ}ìJà³ Òüì¤àÚàÒü³à

ëÒï[\A¡ ëÒï[\A¡ ³[ošå¹ ëÑzt¡ "[΃à *Òü¹[Aá¤à ó塹ꡚ A¡àR¡¤å-A¡àR¡¤åKã ¯àJìÀà@ƒà [Ò}Îà Úà*>à W¡;=¹A¡šà =¤A¡[Å}>à íº¤àA¡ "[Î >ãA¡->ãA¡ ºàl¡ü칡ú &[v¡û¡¤ 뮡àºìA¡ì>à "A¡>¤à í³Kã W¡ã} "³à ëšàA¡JàÚ¹³ƒàÒüKã í³Jè A¡à³ì=à¹A¡šKã ó¡ã¤³ƒà íºì¹¡ú


[>ìR¡àº W¡àìB¡ï¤à

ë³QW¡@ƒø íÒ¹à}ìJà}\³

          ¯à¹³àìÀ t衳=ìJø¡ú tè¡´ÃÎ>å "ÚèA¡ Wè¡Ùà Aè¡šì>à³ ë>à´¬ƒà ¯à¹¤[>¡ú "ÚèA¡ "R¡>¤ƒåƒà Òü>à* "ìt¡à>¤Kã ³W¡à[Å}ƒå ºàAáKà 'ìJàÚ¤å ëÒïìƒàîAá¡ú


¯à¹ã³W¡à

ÑHåþºKã [³}W¡;

t¡´£¡àÑ•à

 ÑHåþº W¡;šà ³t¡³[ƒ ëÚï[ÅÀìAá; R¡[ÎÎå W¡àl¡ü¤ƒå ÑHåþº ë=R¡>à W¡;ìt¡ï칡ú Ò@ƒ[v¡û¡ "Úബ࠳t¡³ƒà ³ÒàA¡ ÑHåþº ë=R¡>à ëÚïÒü¡ú


ë³à[ƒKã Î[\¢ìA¡º Ñ|àÒüA¥¡à ë¤S¡ ë>àt¡ J¹à W¡;>Ò@ƒ¤ƒà,
Òüì¤à¤ãKã Î[\¢ìA¡º Ñ|àÒüA¥¡à "ì>ï¤à [ƒ[Ñ|v¡û¡ ëÅ´¬ƒà

 W¡;[J¤à ³t¡³ J¹[΃à íº¤àA¡ "[΃à Î[\¢ìA¡º Ñ|àÒüA¡ ÒàÚ¤à ¯àîÒ "[Î "¹ç¡-"¹ç¡¤à t¡à>󡳃à =¤A¡ *Òü>à W¡;=¹A¡šKã ³šàl¡ü t¡à>ƒå>à ºà[Aá¡ú


³[ošå¹ƒà Τ-*[ƒ¢ì>t¡ Îà[¤¢Î A¡[³Î> "³à [º}¤à ³ì=ï t¡àÒü

ëÒï[\A¡ ®¡à¹v¡à Úå[>Ú> š[¤ÃA¡ Îà[¤¢Î A¡[³Î> "³Îå} Ñzàó¡ ëÎìºG> A¡[³Î> "³[ƒ ë¹ºì¯ Îà[¤¢Î A¡[³Î> [º}J;tå¡>à íº¤àA¡ "[ÎKã "ó¡¤à >Òàì¹àº[Å} J@ƒå>à K¤>¢ì³”zA¡ã *[ó¡Î "³[ƒ [ƒšàt¢¡ì³”z A¡Úàƒà =¤A¡ W¡R¡Ò[À¡ú


"àuà A¡[¹ì>à?

³t¡³Kã [¤`¡àÄà R¡[Î ó¡à*¤ƒà "àuà A¡[¹ì>à JR¡>¤à [=¤ƒà ‘íº[ƒ íº’ JR¡¤à >v¡>à ë=àÒüìƒàA¡šà JR¡[‰¡ú "àuà ÒàÚ¤[Î[ƒ [ó¡[\ìA¡º [¤`¡à>Kã ¯à}³ƒà íº¤à [¤`¡à[ÄA¡ *Òü¤à ³*}ƒà šø³ào šã¤à Úàƒ¤à, ¤öÕ¡`¡à> "àuà t¡w *Òü¤à, ³ã*Òü¤Kà #Ŭ¹Kà íº>¤à ³¹ãƒà ëÒÄà >A¡ÅãÄà íº¤à "³[>¡ú "àuà ÒàÚ¤[Î[ƒ [ƒ¤¸ `¡à>t¡>à (Transcendental Knowledge) íº ÒàÚ¤à JR¡K[>¡ú


A塺åƒà Wå¡ Ç¡´¬P¡³ ë¤ÃàìA¡ƒA¡à ë³à[ƒK>à ³ãÚà³ t¡A¡JàÚ¤à

ëºàÒüì¹ ÒàÚîÒìƒ, ëºàÒü[ƒ ëºàÒü칡ú ³ãÚà³ [Ť³[v¡û¡ >ìv¡¡ú º³ƒ³[΃à "R¡à} "³>à t¡àÒü¤R¡ ëÒA¡ ó¡à*¤ƒà ‘Ò}R¡à’ ‘Ò}R¡à’ ÒàÚ>à A¡ÙKã ³×; ‘ë¤ÃàìA¡ƒ’ ‘ë¤ÃàìA¡ƒ’ ÒàÚ>à A¡ÙKã ³*} *Òü¹¤>à ¯àîÒ[Î "R¡à} ³W¡àƒKã>à "Òº ó¡à*¤ƒà t¡àƒ¤à, l¡üƒ¤à JR¡ƒ¤à íºìy¡ú 


[ƒìδ¬¹ 10, ׸ì³> ¹àÒüt¡Î ëƒ šàº>[ƒ ºàA¡ìJø
Òüì=ïƒà}ƒKã[ƒ íºì=àA¡ó¡ìƒ íº¤àA¡³W¡àÅà

ƒà. ëW¡à}=à³ >ì¹@ƒø [Î}Ò, &ƒì®¡àìA¡t¡

 W¡Òã Jè[ƒ}Kã [ƒìδ¬¹ 10 "[Î R¡[΃Kã ÒÄà ëÚ}[J¤ƒà Òü} 1948 ƒà Úå>àÒüìt¡ƒ ë>ÎXA¡ã ë\>칺 &ìγ¤Ãã>à ëº}ì=àv¡ûå¡>à ºàl¡üì=àA¡[J¤à ³ã*Òü¤Kã "[‹A¡à¹ ³Åã} 30 JA¡ ³à캳[΃à .....


ëW¡Uå´•à J«àÒüƒKã ó¡¤à ëÚXà}[>
ëÎ³ [¤Òà[¹

ÅìUà³ ÒA¡W¡à}ƒà A¡àîÄ¡ú ëڹ硳 "³Îå} Åà-R¡àÎå ÒA¡W¡à}ƒà A¡àĤà R¡àv¡û¡[>¡ú ³³àR¡îR¡ƒà Åà-Å@ƒKã ÅìUà³ "[Î ³¹àR¡ A¡àÚ>à ó¡}>>¤KンA¡ º¤èA¡-ºÕ¡à}ƒà ëÒï¤à ....................


¯à¹ã³W¡à

ë³¹à =à[Å >å[³;A¡ã "ÚèA¡ "³à
ƒà. ë>à}³àÒüì=³ šøì³à[ƒ>ã 냤ã

‘‘³ã ÒàÚ¤à \à;[Î>à ³ìÒìÀ, R¡A¡šƒKã R¡A¡š[Î, ëÒï[\B¡à>Kã ³ã[Å}[Τå[> '>à ÒàÚ[¹¤[Î’’ ë>à}³à ÒàÚ[J Òüì> A¡ì¤àîAá>à¡ú ............


[ƒìδ¬¹ 10– Òü”z¹ì>ìÑ•º ׸ì³> ¹àÒüt¡Î ëƒ

[>}ìR¡à´¬³ P¡oW¡@ƒø [Î}Ò

³à캳ƒà íº[¹¤à ³ã*Òü¤à \à[t¡Kã šå[Xƒà ³ì¹A¡ ³Òà* ë=àA¥¡à, t¡R¡ƒå íºt¡à>à, >ã}-Jà t¡´•à, "ìÚ;-"š> íºt¡>à, >å}R¡àÒü>à [Ò}>¤à ëÒà;>¤ƒà "Òà>¤³v¡û¡ƒà šè´•³v¡û¡Kã ³ã*Òü¤à "³Kã ³¹ç¡*Òü¤à ³W¡àA¡ ÒàÚ¹¤[ƒ ³ã*Òü¤Kã ÒA¡ ³šè} ó¡à>à ó¡}¤à ÒàÚ¤[Î>à *Òü¤>à [ƒìδ¬¹ 10 ƒà šàR¡ì=à[Aá¤à Òü”z¹ì>ìÑ•º ׸ì³> ¹àÒüt¡Î ëƒKã ë=ï¹³ "[Î J«àÒüƒKã ³¹ç¡*Òü¡ú


¹à\>ã[t¡Kã >å}Kã *Òü¤à A¡àR¡ìºà> "³ƒà ë³à[ƒKã [ƒì³à[>t¡àÒüì\Î>Kã "ìW¡ï¤à ¯àÒ}
šø\àƒ>à ë¤ÃA¡ ³[>Kã [W¡ì¹àº, šà@ƒ´•à íšÅà Úà*ƒ¤à ÒüìA¡àì>à³ã "³Kã íº¤àA¡
ë³à}\³ ¹³à>@ƒ [Î}Ò


"ÒàR¡¤à Úè³[Å}>à íºìt¡}¤à º³ƒ³ƒåƒà 

¹à\³[> "ìÚA¡š³


ÒüA¡ì>à[³A¡ ë¤ÃàìA¡ƒA¡ã ³¹ç¡³ƒà A¡[¹?
ëÚ}ìJàÚ¤à ë³ìgà¹


'W¡ "àÒü [®¡[K 뮡A¡Îã> yàÒüìÚº ëºà@W¡ ët¡ï[J¤à

[ƒ[ºš ³ëÚ}¤³


¯àìÚ>-ÅàÎ>Kã Jåìƒà}W¡à>¤à [ƒ[Ñ|v¡û¡ ëÅ´¬Kã t¡R¡àÒü󡃤à
ëÚ}ìJà³ Òüì¤àÚàÒü³à

 


¯à¹ã³W¡à

ÒãA¡=¹¤à Å´¬åº
[Î &> γ¹[\;


[ƒìδ¬¹ 3– Òü”z¹ì>ìÑ•º ëƒ *¤ šà΢X [¯= [ƒÎ&[¤[º[t¡\
[>}ìR¡à´¬³ P¡oW¡@ƒø [Î}Ò


A塸¤àKã >ã}t¡´¬Kã "[t¡Úàƒà Å[\A¡ =¤àP¡³ R¡àÀ´¬à [ó¡ìƒº ëA¡ìÑ|à 
ƒà. ëÛ¡[y³Úè³ >¹àÚ> [Î}Ò


 

¯à¹ã³W¡à

#ìJï ºà}¤ã
ƒ[¤ÃÚå ë`¡@ƒø[\; [Î}Ò


 

¯à¹ã³W¡à

' ÎàÒüA¡º ë=ï\¹ìK
t¡´£¡àÑ•à


³[³} Jv¡û¡Kã >å}R¡àÒü¤à º³ƒ³ - ëÒ[Ùìº@ƒ


³R¡ºà@ƒà W¡à[J¤à íÒKøç¡Kã ³Òà*
&> [‹ì¹> [Î}Ò
[ƒšå¸[t¡ [ƒì¹v¡û¡¹ &[Kø. ([¹t¡Úàƒ¢)


ÒàÚ¹ &ƒå¸ìA¡Î> ëÎv¡û¡¹ – W¡àÒü>ã\ "³[ƒ Òü[@ƒÚà> Úå[>¤[΢[t¡ ">ãKã ëJĤà J¹à # 1
ƒà. [¤Åà>[\; ëºàÒüìt¡à}¤³


³[ošå¹ƒà ëy> – Òü´£¡àºƒ>à A¡¹´¬à ³t¡³ƒà?
[šøìÚàA塳๠í³>³


 ‘‘>ÒàA¥¡à [ŹKà A¡>à>à A¡šìÒïK[>?’’
"Who Will Cry When You Die?"


W¡àìB¡ï¤à W¡;šƒà ëW¡R¡Òã ³>³
Òü¹³ƒ³Kã ëšà; Åã[\Ĥ>à Òü¹³ƒ³ƒåKã ëÅ@µãìºà> ó¡K;>¤à Úè´£¡[´•
ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³


W¡àÒü>ã\ &ƒå¸ìA¡Î> [ÎìÑz´•à Òü[@ƒÚàƒKã W¡à*J;šà Úà´•à ëÒ>ìJø
ƒà. [¤Åà>[\; ëºàÒüìt¡à}¤³


>à t¡àƒ¤à
ƒà. &> ‹ì>Ŭ¹ [Î}Ò


A塳[Å W¡ÒãKã ë³[ƒ[Î>Kã ë>à줺 šøàÒü\
ƒà. l¡ü³à ³ìÚ}¤³


³à캳 Åã>¤à =å}>à R¡àÀ´¬à "¹R¡¤à =¯à[@µW¡àA¡ "³>à ëA¡>[J¤à # 2


tå¡ì¹ºƒåKã #ì¹àÄå}ƒà
Òì¹Aõ¡Ì¡ ëƒA¡à


³ãJº ³Úàƒà ³ã칚[Å}>à ³Îº šà¯¹, ³[> šà¯¹ óè¡ìƒà¹A¡šà
[\;A塳๠ëºàÒüìt¡à}¤³


³[ošå¹ƒà ó¡}[º¤à *Òüº "³Îå} ë>W¡ì¹º K¸àÎ # 1
¯àJº J”‚¤ ³t¡³ *Òü[‰¤öà!
ëºïì¹´¬³ *ì¹>A塳à¹


뮡àt¡¹[Å}>à 뮡à[t¡} ¹àÒüt¡ JR¡¤Kã t¡R¡àÒü󡃤à
[\;A塳๠ëºàÒüìt¡à}¤³


Òü´£¡àº-[\[¹ º´¬ã
ƒà. l¡ü³à ³ìÚ}¤³


‹³¢
R¡àìR¡à³ >¤ [Î}Ò


ëÑšàt¢¡Î Úå[>¤[΢[t¡Kã ³¹àÒü¤A¡
ëÚ}ìJà³ Òüì¤àÚàÒü³à


³à캳 Åã>¤à =å}>à R¡àÀ´¬à "¹R¡¤à =¯à[@µW¡àA¡ "³>à ëA¡>[J¤à # 1


=¤A¡ ët¡ï¤ã ³³à[Å}>à ³àÚ šàA¥¡à
ëJà´Ãà} šã=A¡šà
# 1
ƒà. ºàÒüÑ÷³


³[ošå¹ƒà ó¡}[º¤à *Òüº "³Îå} ë>W¡ì¹º K¸àÎ # 2
*Òüº "³Îå} ë>W¡ì¹º K¸àÎA¡ã ³àÒüìKøÎ>
ëºïì¹´¬³ *ì¹>A塳à¹


[Ťà
ƒ[¤ÃÚå ë`¡@ƒø[\; [Î}Ò


³[ošå¹Kã >åšã óå¡t¡ì¤àº¹[Å}Kã ³t¡ã} ë>ìÑ•º ¯åì³X [ºKt¡à $;ºK[>


ë³à[ºA塸ºà¹ ë³[á> šåì=àA¡šKンA¡
Òü} 2016 A¡ã ëA¡[³[Ñ| ë>à줺 šøàÒü\ šã¤à


í¤[\}Kã ëšàºåÎ> "³Îå} #[Å} >å}[Å;A¡ã ó¡ã¤³
ƒà. [¤Åà>[\; ëºàÒüìt¡à}¤³


Editorial

[š & [š W¡Òã 5 ëA¡à³ì=àA¡[J¤à

[š & [š W¡Òã 5 ëA¡à³ì=àA¡[J¤à ³[ošå¹, [³ì\๳ "³Îå} >àKàìº@ƒƒà [š & [š (ëšøàìt¡ìv¡û¡ƒ &[¹Úà šà[³¢;) ëA¡à³ì=àA¡šKã ³t¡³ ³Jà t¡à>à W¡Òã ³R¡à Åà}ìƒàA¡ìJø¡ú ëó¡àì¹Ä¹[Å}>à W¡R¡¤ƒà "[=}¤à =´¬à [š & [š "[Î ëÒï[J¤à Òü} 2011 ƒKã W¡Òã "³³³Kã "³Îå} ">ã/">ãKã *Òü>à ëA¡à³ì=àv¡ûå¡>à ºàAá¤à ³tå¡}ƒKã Ò@ƒ[v¡û¡ ³=} W¡ÒãKã \>å¯à¹ã 1 ƒKã ëÒï¹Kà ºà[Aá¤à Òü} 2022 Kã [ƒìδ¬¹ 31 ó¡à*¤à W¡Òã 5 Kã *Òü>à ëA¡à³ì=àA¡[J¤[>¡ú

ëó¡ïì=àA¡ Ò”‚¹¤à Úà¤Kã [³šàÒü¤à íº¤à

³[ošå¹Kã ³šè} *Òü¤à ëºïl¡ü-[Å}l¡üKã ëšàìxàA¡[Î ëó¡ï[>¡ú ëºï³ã Jåƒã}³A¥¡à W¡Òã "³Kã t¡R¡àÒüó¡ƒ>à ëó¡ï "³å[v¡û¡ ëºàA¥¡¤à "ƒå³ ëÒà;î>¡ú ëó¡ïKã ëšàìxàA¡ Úà´•à ó¡}¤à >vö¡Kà ó¡}ƒ¤à ÒàÚ¤ƒå>à A塳 ó¡¤à >vö¡Kà ó¡v¡¤Kã ³Jà ëšà[À¡ú ³ó¡³ J¹ƒà #î= ëºïìJà}Kã Jèìƒà}W¡à¤à íº¹¤Îå ³ó¡³ "Úà´¬ƒ[ƒ íºìt¡¡ú šgà¤Aå¡´•à #î= ëºïìJà}Kã º³ƒà W¡à*J;šà ëÑzt¡ *Òüƒ¤[>>à A塳 ó¡¹K>à ëó¡ïKã ëšàìxàA¡ >ã}[=}>à ó¡}Òü "ƒåKà ó¡vö¡K>à ó¡}샡ú

¯àÒüÁ¡ºàÒüó¡ ¯ãA¡ šàº>

íº¤àA¡ "[ÎKã "ît¡ ³ó¡³[Å}ƒà šàR¡ì=àA¥¡¤P¡³ ³[ošå¹ƒÎå W¡Òã Jåƒã}Kã *ìv¡û¡à¤¹ =àƒà ‘¯àÒüÁ¡ºàÒüó¡ ¯ãA¡’ šàº> šàR¡ì=à[Aá¡ú A塳[ÎKã *Òü>à šàº> "[Î ëÒï[J¤à t¡à} 2 ƒKã 9 ó¡à*¤à šàR¡ì=àA¡[J¡ú A塳[ÎKã šàº> "[Î t¡à} 2 ƒà ³[ošå¹ \åìºà[\ìA¡º Kà샢>, Òüì¹àÒüìÅ´¬ƒà \åìºà[\ìA¡º Kà샢> "[ÎKã 41Ç¡¤à ó¡àl¡üì@ƒÎ> ëƒKã ë=ï¹³ šàR¡ì=àA¡šKà ëºàÚ>>à ëÒïìƒàA¡[J¡ú "ƒåKà t¡à} 9 ƒà ëA¡à>å} º´šàv¡û¡à íº¤à ³[ošå¹ [ó¡Âµ [ƒì¤ºšì³”z ëÎàÎàÒü[t¡Kã *[ƒt¡[¹Ú³ƒà ëºàÒü[Å>[J¡ú

More

Letter

Ѭàá ®¡à¹t¡ "[®¡Úà> ³àÚ šàA¡Ò>¤ƒà ιA¡à¹ "³[ƒ šø\à[Å}Kã ë=ïƒà}

&> [ƒ & K¤>¢ì³”z>à ιA¡à¹ šàÚ¹¤à ³tå¡}ƒà *>칤º šøàÒü³ [³[>Ñz¹ Åøã>ì¹@ƒø ë³à[ƒ>à ®¡à¹t¡A¡ã A¡à[W¡>-ëA¡àÚà Åã>¤à-=å}>à ºè->àÄà =´•¤Kã šà@ƒ³ƒà "ìW¡ï¤à #ìÒï "³à šå¹A¥¡¤KンA¡ ®¡à¹t¡A¡ã "šè>¤à ÎÒ¹ "³Îå} t¡àl¡ü> 4049 ƒà t¡¹ç¡-t¡>à>¤à íº¤àA¡ "³à *ÒüÒĤKンA¡ Ѭàá ®¡à¹t¡ "[®¡Úà>Kã ëA¡ì´š> "[Î *ìv¡û¡à¤¹Kã t¡à} 2, 2013 ƒà ³Òàuà KàÞê¡ãKã ë³à}ó¡³ *Òü¹¤à [>Úå [ƒÀãKã ¹à\Qàv¡à ëÒïìƒàA¡[J¡ú 

A¡¹´¬à ³ã*Òü¤ì>à šõ[=¤ã[΃à ëÒ>K;º[Aá¤[Îì¤à

³ã*Òü¤[Î J«àÒüƒKã [Å}¤à "³Îå} "ó¡-ó¡v¡ JR¡¤à R¡´¶ã¡ ÒàÚî> ú "ƒå¤å ³ã*Òü "Úà´¬>à ÒüÅà ÒüÅà>à J[À¤à =¤A¡[Å} "[Î>à J«àÒüƒKã [Å}º¤[> 󡹤[> Jg¤P¡³ ët¡ïÒü¡ú

®¡à¹t¡A¡ã Î}[¤‹à@ƒà í³ît¡¤å ë΃帺 yàÒü¤ [ºÑzt¡à Úà*ÒĤKã [ƒ³à@ƒ ët¡ï¹A¡šà

®¡à¹t¡A¡ã Î}[¤‹à@ƒà í³ît¡¤å ³¹ç¡ *Òü¤à ó塹ꡚ "³à *Òü[¹¤à í³ît¡/³ãît¡¤å ®¡à¹t¡A¡ã Î}[¤‹à>Kã "à[t¢¡A¡º 342 (1) Kã ³Jàƒà ë΃帺 yàÒü¤A¡ã [ºÑzt¡à Úà*ÒÀå, ÒàÚ[¹¤à [ƒ³à@ƒ "[Î ®¡à¹t¡A¡ã Î}[¤‹à>Kà ³¹ã íº>¤à ¯àó¡³[> ÒàÚƒå>à ë΃帺 yàÒü¤ [ƒ³à@ƒ A¡[³[t¡ *¤ ³[ošå¹ (&Î [t¡ [ƒ [Î &³) >à ³[ošå¹ "³Îå} ®¡à¹t¡ ιA¡à¹ƒà Òü} 2012 ƒKã t¡A¡Åã@ƒå>à ºà[Aá¡ú W¡Òã 5 ë¹à³ t¡A¡Åã@ƒå>à ºàA¡šƒà ¹à\¸ "³Îå} ëA¡@ƒø ιA¡à¹ƒà ë³ì³àì¹@ƒ³ A¡Úà šã[Å>ìJø¡ú

More

Articles

ÒãƒàA¡³>àKã ëšà;º³ í³ =àƒå>à ³àR¡Ò>¤à – "àÒü@ƒà ³ã;ìÚ} "³à

Ò@ƒA¡-³¹A¡ šàl¡ü-ëW¡[Å}ƒà ÒãƒàA¡³>àKã ëšà;º³ ó¡àK;tå¡>à í³ =àìƒàv¡ûå¡>à ³àR¡Ò>[J¤Kã šàl¡ü Úà´•à ëó¡àR¡>¹A¡Òü ³ƒåKã ë=ï¹³ƒå šàÚJ;[º¤ƒå ë³[ƒìA¡º [ƒšàt¢¡ì³”zA¡ã ³Jàƒà ó塃 ëÎó¡[t¡ [ƒšàt¢¡ì³”z "³[ƒ [ƒ[Ñ|v¡û¡A¡ã ó塃 ëÎó¡[t¡ &ƒ[³[>ìÑ|ÎÄà šàÚJ;šà ë=ïƒà}[> ÒàÚ>à ÒàÚ¡ú "ƒå¤å Ò@ƒA¡-³¹A¡ šàl¡ü-ëW¡ƒà í³ =àƒå>à ³àR¡Ò[À¤à ÒãƒàA¡³>àKã ëšà;ì=àA¡[Å}ƒà W塹硚, 뤹ã, [ÎKà¹P¡´¬à í³Jè ë=àA¡Ò>¤à ÒãƒàA¡ ³>à W¡àA¡šKã í³Jè A¡à³ì=àA¡šà ÒãƒàA¡³>àKã ëšà;º³ "³v¡à Úà*ƒ¤P¡³ ët¡ïÒü¡ú

³t¡à "³[> ³t¡³ìÎ

"*>¤à íºt¡¤à Jå>àÒü íº¤à ëÒï>ìƒ, ó¡>à ëÒà}¤ƒå[> šà´•[¹¤[Î

ƒà. ‹>¤ã¹ ºàÒüÅø³

ë>à=¢ ëA¡à[¹Úàƒå ³à캳Kã º³ "Úà´¬>à Úà´•à ó¡;t¡>à ÒàÚî>¡ú ºàÒü >ã}¤à Úà샡ú ëW¡ì>º ³Úà³ ëÚ}¤à Úà샡ú šàJR¡ *Òüì¹à, íºÅà¤ã *Òüì¹à ų A¡A¥¡ã}¤à ³*}ƒà A¡A¡šà Úà샡ú íº¤àB¡ã *Òü>à šã[¹¤à "A¡A¥¡¤à ÅW¡àƒåKã ¯à}³ƒà A¡Aá¤[ƒ íW¡¹àA¡ ó¡}[R¡¡ú "àì³[¹A¡à> [\> ëÅ;šà Úà샡ú ëA¡àA¡à ëA¡àºà =A¡šà Úà샡ú ¤àÒü¤º šàÚ¤à Úà샡ú ³[Î>à ó¡;t¡¤à *Òü>à šàl¡üì=àA¡[š¤Kã ¯à[>¡ú

ëJàÒüÒムt¡ãºÒà; ÒãƒàA¡ Úà*¤ ë=}>¹A¡š

Ò[Ú}ìJàÒü "Îã í¤K¸à[>A¡[Î}> Úà´• A¡Ä [=[\[À¤ [\¤ ³Jº "³>ã¡ú ³à캳 "Îã Jè;ìγ> =àìƒà¹A¡š A¡à¹ì¤à>ƒàÒü *A¡ÎàÒüƒ> ÎàK;ÒÞƒ[K ë=à¹A¡[º¤ #[Î}->å}[Î;[A¡ "ìÒà}¤ "Îã> Ò[Ú}ìJàÒü[K šå[XƒÎå "A¡àÚ¤ šã[¹¡ú

More

© 2016 - 2017 Poknapham. All rights reserved.